مروری بر محتوای خبر
منبع: بنیاد تامسون رویترز – ترجمه اختصاصی اکواسکوپ
صنعت مد تا ۸ درصد از انتشار گازهای گلخانهای جهانی را به خود اختصاص میدهد (طبق آمار سازمان ملل) و بسیاری از برندهای مطرح جهان وعده دادهاند که تا سال ۲۰۵۰ یا زودتر به هدف خالص صفر (Net Zero) دست یابند.
اما طبق گفته پژوهشگران و فعالان صنعتی، اقدام واقعی چندانی در زنجیره تأمین برندها، بهویژه در کشورهای تولیدکننده پارچه مانند بنگلادش، هند و کامبوج مشاهده نمیشود.
تاد پاگلیا، مدیر سازمان محیط زیستی Stand.earth در آمریکای شمالی، میگوید:
«برندها بیش از حد کند حرکت میکنند.»
گزارش جدید این سازمان نشان داد که در سال ۲۰۲۵ تنها یکسوم از ۴۲ برند بررسیشده توانستند ۱۰ درصد کاهش انتشار نسبت به سال پایه خود داشته باشند، در حالیکه ۴۰ درصد دیگر با افزایش انتشار روبهرو بودهاند.
شکاف میان هدفگذاری و تأمین مالی
یافتهها حاکی از آن است که تنها تعداد اندکی از برندهای مطرح، تأمین مالی لازم برای کاهش انتشار در زنجیره تأمین خود را ارائه میدهند؛ و همین مسئله فشار را به کارخانهها و تأمینکنندگانی وارد میکند که منابع مالی لازم برای فرآیندهای پاکتر را ندارند.
طبق گزارش سازمان Fashion Revolution در سال ۲۰۲۴، تنها نیمی از برندهای جهانی هدفگذاری علمی برای کاهش انتشار تعریف کردهاند.
اما بسیاری از برندها هیچ تلاش محسوسی برای تأمین مالی اقدامات اقلیمی یا حمایت از تأمینکنندگان در مسیر کاهش کربن نشان نمیدهند.
محیالدین روبل، مدیر سابق انجمن تولیدکنندگان پوشاک بنگلادش و مدیر فعلی شرکت نساجی Denim Expert Ltd، میگوید:
«برندها در حال تبدیل اهداف بلندپروازانه خود به دستورات بدون بودجه هستند و تأمینکنندگان را وادار میکنند که تمام هزینههای کربنزدایی را بهتنهایی بپردازند.»
چالشهای کربنزدایی در سطح کارخانه
کارخانههای پوشاک میتوانند با نوسازی تجهیزات، نصب انرژی تجدیدپذیر و استفاده از حملونقل کمانتشار میزان گازهای گلخانهای خود را کاهش دهند.
اما در کشوری مانند بنگلادش، ۸۳٪ از انتشار گازهای صنعت پوشاک ناشی از سوزاندن سوختهای فسیلی مانند گاز طبیعی در محل کارخانهها برای تولید برق یا بخار است (طبق گزارش شرکت مشاورهای FSG).
بر اساس مطالعات مؤسسه Apparel Impact Institute (AII)، بسیاری از تأمینکنندگان از هزینه سنگین جایگزینی دیگهای بخار گازسوز با فناوریهای کممصرف مانند پمپ حرارتی واهمه دارند.
AII تخمین میزند که تأمینکنندگان پوشاک بنگلادش برای رسیدن به کاهش ۵۰ درصدی انتشار تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۴.۸ میلیارد دلار سرمایهگذاری نیاز دارند.
وضعیت در هند و ویتنام نیز مشابه است، چراکه تولید حرارت برای شستوشو، رنگرزی و پرداخت پارچه، نیازمند مصرف بالای سوخت است.
برخی برندها ارزیابیهایی برای محاسبه ردپای کربنی یا پروژههای آزمایشی انجام دادهاند، اما روبل این اقدامات را «قطرهای در دریا» توصیف میکند و آنها را فاقد توانایی تغییر ساختاری صنعت میداند.
لزوم مشوقهای پایدار برای تأمینکنندگان
عبیشک بانسال، مدیر پایداری در شرکت نساجی Arvind Limited هند، معتقد است تأمینکنندگان برای سرمایهگذاری در تولید پاک به قراردادهای خرید بلندمدت و افزایش قیمت توافقی از سوی برندها نیاز دارند.
بر اساس گزارش Stand.earth، تنها ۶ برند اعلام کردهاند که تأمین مالی پروژههای کربنزدایی تأمینکنندگان را انجام دادهاند. از جمله آنها برند سوئدی H&M است که به ۲۳ تأمینکننده کوچکتر برای سرمایهگذاری در فناوری کمکربن کمک کرده است.
کیم هلستروم، مدیر ارشد پایداری H&M، میگوید:
«برندها باید بپذیرند که گذار اقلیمی هزینه دارد. اینکه انتظار داشته باشیم این فرایند بدون هزینه باشد، تفکری عجیب است.»
او اضافه میکند:
«فناوریهای کمکربن اکنون در دسترساند؛ نیازی به نوآوری تازه نیست، بلکه باید آنها را امتحان کنیم.»
آینده صنعت مد در گرو مشارکت مالی
کریستینا الیندر لیلیاس، مدیر ارشد مالی پایدار در AII، میگوید:
«همه بازیگران در این مسیر ذینفعاند؛ برندها برای تضمین آینده خود و تأمینکنندگان برای باقی ماندن در زنجیره برند.»
او تأکید دارد که اختصاص بودجه واقعی از سوی برندها، میتواند شراکت با تأمینکنندگان را تقویت کرده و گذار اقلیمی صنعت مد را سرعت بخشد.
