نکات کلیدی:
- کمیسیون اروپا برنامه کمک دولتی ۲۳ میلیارد یورویی ایتالیا برای توسعه برق تجدیدپذیر را تأیید کرد.
- این برنامه از پروژههای بادی خشکی، خورشیدی، برقآبی و گاز فاضلاب حمایت میکند.
- انتظار میرود اجرای طرح بیش از ۳۷ گیگاوات ظرفیت جدید انرژی تجدیدپذیر به ایتالیا اضافه کند.
- این ظرفیت معادل حدود ۴۸ درصد ظرفیت فعلی انرژیهای تجدیدپذیر در ایتالیاست.
- حمایت مالی از طریق قراردادهای مابهالتفاوت دوطرفه انجام میشود و مدت آن ۲۰ سال خواهد بود.
- هدف این طرح کمک به ایتالیا برای رسیدن به سهم ۳۹.۴ درصدی انرژیهای تجدیدپذیر در مصرف نهایی ناخالص تا سال ۲۰۳۰ است.
کمیسیون اروپا برنامه ۲۳ میلیارد یورویی ایتالیا برای حمایت از ساخت و توسعه نیروگاههای انرژی تجدیدپذیر را تصویب کرد؛ طرحی که قرار است گذار انرژی در این کشور را سرعت دهد، ظرفیت برق پاک را افزایش دهد و به تحقق اهداف اقلیمی و انرژی اتحادیه اروپا کمک کند.
تصویب کمک دولتی ایتالیا از سوی کمیسیون اروپا
به گزارش پایگاه خبری گزارش سبز، کمیسیون اروپا اعلام کرد برنامه کمک دولتی ایتالیا به ارزش ۲۳ میلیارد یورو برای حمایت از توسعه تولید برق تجدیدپذیر را تأیید کرده است. هدف اصلی این برنامه، تسریع گذار انرژی در ایتالیا و کمک به تحقق اهداف اتحادیه اروپا در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر عنوان شده است.
این برنامه از ساخت تأسیساتی حمایت میکند که برق را از منابعی مانند باد خشکی، انرژی خورشیدی، برقآبی و گاز فاضلاب تولید میکنند. بر اساس برآوردها، این طرح میتواند بیش از ۳۷ گیگاوات ظرفیت جدید برق تجدیدپذیر به ایتالیا اضافه کند؛ رقمی که معادل حدود ۴۸ درصد ظرفیت فعلی انرژیهای تجدیدپذیر در این کشور است.
چارچوب کمک دولتی برای توافق صنعتی پاک
تأیید این برنامه از سوی کمیسیون اروپا بر اساس چارچوب جدید کمک دولتی در توافق صنعتی پاک، موسوم به CISAF، انجام شده است. این چارچوب برای آن طراحی شده که کشورهای عضو اتحادیه اروپا بتوانند در حوزههایی مانند توسعه انرژی پاک، کربنزدایی صنعتی و فناوریهای پاک، سریعتر و هدفمندتر حمایت مالی ارائه کنند.
چارچوب CISAF که در ماه مه ۲۰۲۵ تصویب شد، امکان تأیید سریعتر اقدامات کمک دولتی برای گسترش انرژیهای تجدیدپذیر و تضمین ظرفیت کافی تولید فناوریهای پاک را فراهم میکند. این چارچوب بخشی از توافق صنعتی پاک اتحادیه اروپا محسوب میشود؛ توافقی که با هدف شتاببخشی به فرایند کربنزدایی، حمایت از تولید صنعتی در اروپا و پاسخ به چالشهایی مانند تغییرات اقلیمی و رقابتپذیری صنعتی تدوین شده است.
حمایت از طریق قراردادهای مابهالتفاوت دوطرفه
بر اساس این طرح، کمک مالی به شکل پرداختهای متغیر در قالب قراردادهای مابهالتفاوت دوطرفه ارائه میشود. در این سازوکار، برای هر کیلوواتساعت برق تولیدشده و تزریقشده به شبکه، بر اساس یک قیمت مرجع یا «قیمت اعمال»، پاداش پرداخت میشود.
اگر قیمت بازار برق پایینتر از قیمت اعمال باشد، دولت ایتالیا مابهالتفاوت را به شرکتها پرداخت میکند. اما اگر قیمت بازار بالاتر از قیمت اعمال باشد، شرکتها موظف خواهند بود مابهالتفاوت را به دولت بازگردانند. این قراردادها برای مدت ۲۰ سال اجرا خواهند شد.
مناقصه شفاف برای پروژههای بزرگ
کمیسیون اروپا اعلام کرده است که کمکها بر پایه یک فرایند مناقصه شفاف و غیرتبعیضآمیز اعطا میشود. در این فرایند، توسعهدهندگان پروژهها قیمت اعمال مورد نیاز برای اجرای هر پروژه را پیشنهاد میدهند.
دولت ایتالیا همچنین برای فناوریهای خورشیدی و بادی با ظرفیت بیش از یک مگاوات، فرایند مناقصه جداگانهای برگزار خواهد کرد. این پروژهها مشمول الزامات مقرراتی بیشتری خواهند بود.
در مقابل، نیروگاههایی با ظرفیت کمتر از یک مگاوات میتوانند بدون شرکت در مناقصه، بهطور مستقیم از حمایت این طرح برخوردار شوند. برای این پروژهها، قیمت اعمال بهصورت اداری از سوی نهاد تنظیمگر انرژی ایتالیا، یعنی Autorità di regolazione per energia reti e ambiente یا ARERA، تعیین خواهد شد.
احتمال کاهش هزینه واقعی حمایت عمومی
کمیسیون اروپا تأکید کرده است که بودجه ۲۳ میلیارد یورویی این طرح بر اساس فرضیههای فعلی درباره قیمت بازار برق تعیین شده است. با این حال، اگر قیمتهای بازار بالاتر از سطح پیشبینیشده باقی بماند، میزان واقعی حمایت خالص عمومی میتواند بهطور قابل توجهی کمتر از رقم اعلامشده باشد.
به گفته کمیسیون، طرح ایتالیا با شرایط تعیینشده در چارچوب CISAF همخوانی دارد و میتواند نقش مهمی در تحقق هدف کربنزدایی این کشور ایفا کند. ایتالیا قصد دارد تا سال ۲۰۳۰ سهم انرژیهای تجدیدپذیر را به ۳۹.۴ درصد از مصرف نهایی ناخالص انرژی برساند.
کاهش وابستگی به واردات انرژی
کمیسیون اروپا همچنین اعلام کرده است که این طرح میتواند به کاهش قیمت برق و کاهش وابستگی اتحادیه اروپا به واردات انرژی کمک کند. این اهداف با سیاستهای کلان اتحادیه اروپا در قالب توافق صنعتی پاک و برنامه REPowerEU همسو ارزیابی شدهاند.
ترزا ریبرا، معاون اجرایی کمیسیون اروپا در امور گذار پاک، عادلانه و رقابتی، در این باره گفت: «با این طرح ۲۳ میلیارد یورویی، ایتالیا از تولید برق تجدیدپذیر از فناوریهای گوناگون مانند باد خشکی، خورشید و برقآبی حمایت خواهد کرد تا به اهداف توافق صنعتی پاک دست یابد. این طرح همچنین به ایتالیا کمک میکند وابستگی خود به واردات سوختهای فسیلی را کاهش دهد و سهم انرژیهای تجدیدپذیر را افزایش دهد.»
