کمیسیون بیندولتی اقیانوسشناسی یونسکو با پیوستن رسمی به اتحاد اقدام برای ریسک و تابآوری اقیانوسها موسوم به ORRAA، گامی راهبردی برای بسیج دستکم ۵۰۰ میلیون دلار سرمایه در حوزه سرمایه طبیعی اقیانوسی و تقویت تابآوری مناطق ساحلی در برابر تغییرات اقلیمی برداشت.
کمیسیون بیندولتی اقیانوسشناسی سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد به طور رسمی به اتحاد Ocean Risk and Resilience Action Alliance پیوست؛ اقدامی که یکی از معتبرترین نهادهای علمی جهان در حوزه اقیانوسها را با ابتکاری مالیمحور برای پر کردن شکاف سرمایهگذاری در تابآوری ساحلی و حفاظت از اقیانوسها همسو میکند. این مشارکت که در اکتبر ۲۰۲۵ اعلام شد، جایگاه IOC را به عنوان شریک نهادی ORRAA تثبیت میکند؛ اتحادی چندذینفعی که مأموریت آن هدایت سرمایههای کلان عمومی و خصوصی به سمت راهکارهای اقیانوسی و ساحلی در مقیاس بزرگ است.
این اقدام بازتابدهنده درک فزایندهای است مبنی بر اینکه تابآوری اقلیمی در نواحی ساحلی تنها با علم یا سیاستگذاری محقق نمیشود، بلکه به ساختارهای مالی نیاز دارد که بتوانند ریسکهای اقیانوسی را قیمتگذاری، مدیریت و کاهش دهند. مناطق ساحلی در سطح جهان با سریعترین نرخ رشد ریسکهای اقلیمی مواجهاند؛ از افزایش سطح دریا و تشدید طوفانها گرفته تا تخریب اکوسیستمهایی که بنیان شیلات، گردشگری و معیشت جوامع محلی را تضعیف میکند. با این حال، تأمین مالی اقیانوسی همچنان سهم اندکی از جریانهای جهانی سرمایهگذاری اقلیمی را به خود اختصاص داده است.
موانع ساختاری از جمله حکمرانی پراکنده، دادههای ناکافی یا ناسازگار درباره ریسک و سابقه محدود پروژههای قابل سرمایهگذاری، نقش تعیینکنندهای در بازدارندگی بیمهگران، وامدهندگان و سرمایهگذاران نهادی داشتهاند. ORRAA دقیقاً با هدف رفع این شکافها شکل گرفت و تمرکز آن بر توسعه ابزارهای مالی و بیمهای است که ریسکهای اقیانوسی را کاهش داده و تابآوری ساحلی را به حوزهای جذاب برای سرمایهگذاری تبدیل کند. پیوستن IOC به این اتحاد، پشتوانه علمی و نفوذ سیاستی جهانی را به ابتکاری میافزاید که مأموریت اصلی آن ترجمه علم اقیانوس به زبان تصمیمگیری مالی است.
هدف اعلامشده ORRAA، تسهیل جذب دستکم ۵۰۰ میلیون دلار سرمایهگذاری در سرمایه طبیعی اقیانوسی و ساحلی تا سال ۲۰۳۰ و همزمان تقویت تابآوری حدود ۲۵۰ میلیون نفر از ساکنان مناطق ساحلی آسیبپذیر در برابر تغییرات اقلیمی است. اعضای این اتحاد شامل دولتها، شرکتهای بیمه، مالکان دارایی، نهادهای توسعهای، سازمانهای غیردولتی و سازمانهای بیندولتی میشود. برای بازارهای سرمایه، ORRAA نشانهای است از انتقال ریسکهای اقیانوسی از حاشیه مباحث ESG به متن مدیریت ریسکهای اقلیمی و مالی؛ جایی که سیلابهای ساحلی، از دست رفتن اکوسیستمها و اختلال در اقتصادهای دریامحور بهطور مستقیم به ریسک حاکمیتی، خسارتهای بیمهای و بیثباتی زنجیرههای تأمین منجر میشود.
نقش IOC در این همکاری، ایجاد پل میان علم، سیاست و تأمین مالی است. این کمیسیون هماهنگکننده سامانههای جهانی پایش اقیانوس، ارزیابیهای ریسک و پژوهشهای اقلیم-اقیانوس است که زیربنای تصمیمگیری مبتنی بر شواهد را شکل میدهند. در چارچوب ORRAA، این ظرفیت علمی برای توسعه ابزارهایی به کار گرفته میشود که دادههای اقیانوسی را به تحلیلهای ریسک و ساختارهای مالی ترکیبی متصل میکند. تمرکز ویژه این همکاری بر کشورهای جزیرهای کوچک در حال توسعه و مناطق ساحلی کمارتفاع است؛ مناطقی که در معرض بالاترین سطح مخاطرات اقلیمی قرار دارند و در عین حال از توان مالی محدودی برخوردارند.
این مشارکت همچنین ابتکارهای تحت رهبری IOC از جمله دهه علوم اقیانوسی سازمان ملل برای توسعه پایدار، مرکز همکاری دهه اقیانوس در پیوند اقلیم و اقیانوس و برنامه شناسایی آمادگی در برابر سونامی را تقویت میکند. این چارچوبها دادهها، سازوکارهای حکمرانی و سامانههای هشدار زودهنگام لازم برای پشتیبانی از راهبردهای تابآوری قابل سرمایهگذاری را فراهم میسازند.
پروژههایی که از طریق ORRAA حمایت میشوند شامل احیای جنگلهای مانگرو، حفاظت از صخرههای مرجانی و ابتکارهای Blue Carbon است. این راهکارهای مبتنی بر طبیعت توانایی خود را در کاهش فرسایش ساحلی، مهار امواج طوفانی، ذخیره کربن و حفاظت از تنوع زیستی نشان دادهاند و همزمان به پایداری اقتصادهای محلی وابسته به شیلات و گردشگری کمک میکنند. از منظر مالی، چنین پروژههایی بهتدریج به عنوان داراییهای کاهنده ریسک شناخته میشوند؛ زیرا با کاهش خسارتهای ناشی از بلایای طبیعی و تثبیت اکوسیستمها، پروفایل ریسک زیرساختهای ساحلی، پرتفویهای بیمهای و حتی ترازنامههای حاکمیتی را بهبود میبخشند.
برای مدیران ارشد، بیمهگران و سرمایهگذاران، مشارکت IOC و ORRAA نشاندهنده تغییری اساسی در چارچوببندی ریسکهای اقیانوسی است. تابآوری ساحلی دیگر صرفاً یک دغدغه زیستمحیطی نیست، بلکه مسئلهای مالی و حکمرانی با پیامدهای مستقیم برای قیمتگذاری بیمه، تخصیص دارایی و تأمین مالی عمومی به شمار میرود. با سختگیرانهتر شدن رژیمهای افشای اقلیمی و دقیقتر شدن مدلسازی ریسکهای فیزیکی، ریسکهای اقیانوسی نقش پررنگتری در هزینه سرمایه و تصمیمهای سرمایهگذاری ایفا خواهند کرد.
در سطح کلان، این اتحاد بازتابدهنده بازتنظیم اولویتهای مالی اقلیمی در جهان است. در کنار تداوم اهمیت کاهش انتشار، سازگاری و تابآوری در سامانههای اقیانوسی و ساحلی به عنوان حوزههایی قابل سرمایهگذاری و دارای پشتوانه سیاستی در حال ظهور هستند. همراستایی رهبری علمی یونسکو در حوزه اقیانوس با معماری مالی ORRAA، استدلال برای مقیاسگذاری تأمین مالی اقیانوسی را به عنوان یکی از ارکان راهبرد جهانی اقلیم و ESG تقویت میکند.
