نکات کلیدی:
- لامین یامال، ستاره ۱۸ ساله بارسلونا و تیم ملی اسپانیا، به عنوان سفیر حسننیت یونیسف معرفی شد.
- تمرکز مأموریت او بر حق بازی کودکان و حمایت از کودکان در بحرانهای انسانی است.
- یونیسف میگوید بیش از ۹۰ میلیون کودک زیر پنج سال در خانه به اسباببازی یا ابزار ساده بازی دسترسی ندارند.
- سازمان ملل فوتبال را ظرفیتی مهم برای پیشبرد اهداف توسعه پایدار و عدالت اجتماعی میداند.
- ابتکار «فوتبال برای اهداف» تلاش میکند محبوبیت فوتبال را به کنش اجتماعی و توسعهای تبدیل کند.
همزمان با آغاز جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶ و روز جهانی بازی، یونیسف اعلام کرد لامین یامال، ستاره جوان تیم ملی اسپانیا و باشگاه بارسلونا، به عنوان سفیر حسننیت این نهاد انتخاب شده است؛ انتصابی که با هدف دفاع از حق بازی کودکان و حمایت از کودکان آسیبدیده از جنگ، فقر و بحرانهای طبیعی انجام شده است.
جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶ در حالی آغاز میشود که سازمان ملل تلاش دارد توجه افکار عمومی را به ظرفیت گسترده فوتبال برای توسعه پایدار، عدالت اجتماعی و حمایت از گروههای آسیبپذیر جلب کند. این دوره از رقابتها، بزرگترین دوره جام جهانی فوتبال است و با حضور تیمهای بیشتر و برگزاری بیش از ۱۰۰ مسابقه، میلیونها نفر را در سراسر جهان با خود همراه میکند.
در همین چارچوب، صندوق کودکان سازمان ملل متحد، یونیسف، در آستانه نخستین مسابقه این رقابتها اعلام کرد لامین یامال به جمع سفیران حسننیت این نهاد پیوسته است. این ستاره ۱۸ ساله که یکی از چهرههای مورد توجه تیم ملی اسپانیا در جام جهانی محسوب میشود، قرار است از جایگاه جهانی خود برای برجسته کردن حق بازی کودکان استفاده کند.
حق بازی؛ مسئلهای فراتر از سرگرمی
بر اساس اعلام یونیسف، مأموریت اصلی یامال در نقش جدید خود، دفاع از حق بازی کودکان و حمایت از کودکانی است که در شرایط اضطراری انسانی زندگی میکنند؛ از جمله کودکانی که با پیامدهای جنگ، آوارگی، بلایای طبیعی یا فقر روبهرو هستند.
یونیسف تأکید کرده است که بازی برای کودکان فقط یک فعالیت سرگرمکننده نیست، بلکه بخشی اساسی از رشد شناختی، اجتماعی و جسمی آنان به شمار میرود. بازی به کودکان کمک میکند مهارتهای ارتباطی، اعتمادبهنفس، خلاقیت و توانایی تعامل با دیگران را بیاموزند؛ مهارتهایی که اثر آن میتواند تا بزرگسالی ادامه پیدا کند.
یامال پیشتر نیز در کارزارهای مرتبط با حقوق کودکان مشارکت داشته است. او در روز جهانی کودک در سال ۲۰۲۴، در قالب یک کمپین یونیسف، نامهای احساسی برای برادر کوچکتر خود نوشت و در آن از امیدهایش برای کودکان سراسر جهان گفت. او همچنین سال گذشته حسابهای کاربری خود در شبکههای اجتماعی را در اختیار یک دختر ۹ ساله از گینه استوایی، زادگاه مادرش، قرار داد تا تجربه روزمره زندگی خود را با مخاطبان جهانی به اشتراک بگذارد.
۹۰ میلیون کودک بدون ابزار بازی در خانه
انتصاب لامین یامال در روز جهانی بازی اعلام شد؛ روزی که هر سال در ۱۱ ژوئن برای یادآوری اهمیت بازی در زندگی کودکان گرامی داشته میشود.
دادههای جدید یونیسف نشان میدهد بیش از ۹۰ میلیون کودک زیر پنج سال در جهان، در خانه به هیچ نوع وسیله بازی دسترسی ندارند؛ نه اسباببازی خریداریشده، نه وسایل ساده خانگی و نه منابع ابتدایی که بتوانند به بازی کودکانه کمک کنند. همچنین حدود ۸۰ میلیون کودک دو تا چهار ساله در خانه با والدین یا مراقبان خود بازی نمیکنند.
این آمار نشان میدهد محرومیت از بازی، تنها یک مسئله فردی یا خانوادگی نیست، بلکه بخشی از نابرابریهای عمیقتر اجتماعی و اقتصادی است. کودکانی که در خانوادههای فقیرتر، مناطق روستایی یا جوامع درگیر بحران زندگی میکنند، بیش از دیگران با کمبود فضای امن، زمان کافی والدین و ابزارهای ساده بازی مواجه هستند.
فوتبال در خدمت اهداف توسعه پایدار
در آستانه آغاز جام جهانی، سازمان ملل گزارشی منتشر کرد که نشان میدهد فوتبال میتواند نقشی مؤثر در تغییر زندگی جوامع و پیشبرد اهداف توسعه پایدار داشته باشد. این گزارش بر ابتکار «فوتبال برای اهداف» تمرکز دارد؛ برنامهای که باشگاهها، اتحادیههای فوتبال، کسبوکارها و سازمانهای جامعه مدنی را برای حمایت از توسعه پایدار گرد هم میآورد.
این ابتکار سازمان ملل از فعالان جهان فوتبال میخواهد فعالیتهای خود را با اهداف توسعه پایدار هماهنگ کنند؛ اهدافی که برای پایان دادن به فقر، کاهش نابرابری، بهبود آموزش، ارتقای سلامت و ساخت آیندهای بهتر تا سال ۲۰۳۰ طراحی شدهاند.
بر اساس دادههای گردآوریشده از سازمانهای مشارکتکننده، پروژههای مبتنی بر فوتبال در جوامع محروم اثرگذاری قابل توجهی داشتهاند. بسیاری از این برنامهها بر کاهش نابرابری، بهبود دسترسی به آموزش و خدمات سلامت، ایجاد فضاهای امن برای جوانان، توانمندسازی زنان و دختران و تقویت رفاه اجتماعی تمرکز دارند.
محبوبیت فوتبال و دسترسی به گروههای دور از دسترس
سازمان ملل تأکید میکند که فوتبال، به دلیل محبوبیت گسترده خود، میتواند به گروههایی دسترسی پیدا کند که گاه از مسیرهای رسمی توسعهای و آموزشی دور میمانند. همین ویژگی باعث شده فوتبال به ابزاری برای گفتوگو، آموزش، مشارکت اجتماعی و اقدام جمعی تبدیل شود.
در بسیاری از جوامع، پروژههای فوتبالی توانستهاند جوانان را به فضاهای امنتر وارد کنند، فرصتهای آموزشی ایجاد کنند و مشارکت اجتماعی را افزایش دهند. این برنامهها نشان میدهند که ورزش میتواند از سطح سرگرمی فراتر برود و به بستری برای کاهش نابرابری و تقویت عدالت اجتماعی تبدیل شود.
با باقی ماندن تنها چند سال تا موعد تحقق اهداف توسعه پایدار در سال ۲۰۳۰، سازمان ملل بر ضرورت استفاده از راهکارهای نوآورانه و اثرگذار تأکید دارد. از نگاه این سازمان، فوتبال فرصتی کمنظیر برای پیوند زدن هیجان عمومی با اقدام عملی در مسیر توسعه پایدار است.
انتصاب لامین یامال به عنوان سفیر حسننیت یونیسف نیز در همین مسیر قابل ارزیابی است؛ تلاشی برای استفاده از صدای یکی از جوانترین چهرههای محبوب فوتبال جهان در دفاع از کودکانی که هنوز از ابتداییترین حقوق خود، از جمله حق بازی، محروم ماندهاند.

