طرح «زیرساخت پاک دره» در کالیفرنیا با پوشش ۱۳۶ هزار جریب از اراضی کشاورزی بلاکشت در دره مرکزی، در صورت تکمیل به یکی از بزرگترین نیروگاههای خورشیدی جهان تبدیل میشود و قادر خواهد بود تا سال ۲۰۳۵ حدود یکششم نیاز برق این ایالت را تأمین کند.
به گزارش منابع محلی، پروژه عظیم خورشیدی در دره مرکزی کالیفرنیا با هدف تبدیل اراضی کشاورزی بلااستفاده به قطب تولید انرژی پاک در حال برنامهریزی است. این طرح که از سوی شرکت Golden State Clean Energy ارائه شده، میتواند حدود ۱۳۶ هزار جریب از زمینهای کشاورزی را به صفحات خورشیدی اختصاص دهد و چهره یکی از مهمترین مناطق کشاورزی آمریکا را در دهههای آینده تغییر دهد.
هیئت مدیره منطقه آبی Westlands Water District که تأمین آب بخش وسیعی از شهرستانهای فرسنو و کینگز را بر عهده دارد، این طرح را تصویب کرده است. بر اساس برآوردها، این پروژه در صورت اجرا مساحتی حدود چهار برابر شهر سانفرانسیسکو را پوشش خواهد داد و به یکی از بزرگترین تأسیسات خورشیدی جهان تبدیل میشود.
طرح «Valley Clean Infrastructure Plan» علاوه بر نصب صفحات خورشیدی، شامل توسعه سامانههای ذخیرهسازی انرژی در مقیاس بزرگ و ایجاد زیرساختهای انتقال برق است تا انرژی تولیدی به سراسر ایالت منتقل شود. به گفته مجریان، مقیاس بزرگ پروژه برای توجیه اقتصادی سرمایهگذاری در خطوط انتقال جدید ضروری است.
کشاورزان منطقه که سالها با بحران کمآبی مواجه بودهاند، از این طرح استقبال کردهاند. جف فورچون، کشاورز باسابقه و عضو هیئت مدیره منطقه آبی Westlands، اعلام کرد کمبود منابع آبی امکان کشت کامل اراضی را از آنان گرفته است و این پروژه به کشاورزان اجازه میدهد به جای کشت محصول، «برق تولید کنند» و درآمدی پایدار به دست آورند.
بر اساس قوانین جدید ایالتی، برداشت بیرویه از آبهای زیرزمینی ممنوع شده و همزمان خشکسالیهای پیدرپی و اختلافات بر سر حقابه رود کلرادو موجب کاهش ورودی آب به کانالهای آبیاری شده است. در نتیجه، برخی کشاورزان ناچارند هر سال یکچهارم یا بیشتر از زمینهای خود را بلاکشت رها کنند. این شرایط، زمینه را برای تغییر کاربری بخشی از اراضی به تولید انرژی خورشیدی فراهم کرده است.
برآوردها نشان میدهد نیروگاه خورشیدی پیشنهادی پس از تکمیل، بیش از ۳۰ مایل طول خواهد داشت و مساحتی در حدود ۲۰۰ مایل مربع را در بر میگیرد. این مجموعه در ساعات اوج تابش میتواند تا ۲۰ گیگاوات برق تولید کند؛ ظرفیتی معادل تولید حدود ۱۲ نیروگاه حرارتی بزرگ با سوخت زغالسنگ یا گاز. سامانههای ذخیرهسازی باتری نیز بخشی از برق تولیدی را برای استفاده پس از غروب خورشید ذخیره خواهند کرد.
مجریان پروژه اعلام کردهاند طی ۱۰ سال آینده حدود سه هزار نیروی کار برای ساخت این مزرعه خورشیدی به کار گرفته خواهند شد و پس از بهرهبرداری نیز حدود ۵۰۰ شغل دائمی ایجاد میشود. همچنین افزایش پایه مالیاتی در شهرستان فرسنو میتواند منابع درآمدی جدیدی برای مدیریت محلی فراهم کند.
با این حال، برخی منتقدان نسبت به پیامدهای زیستمحیطی و اجتماعی پروژه ابراز نگرانی کردهاند. آنان به احتمال افزایش ترافیک، آلودگی صوتی در دوره ساخت، اختلال در زیستگاههای طبیعی و بازتاب نور صفحات خورشیدی اشاره میکنند. مدیران پروژه تأکید دارند که با اجرای ارزیابیهای زیستمحیطی و رعایت استانداردها، آثار منفی به حداقل خواهد رسید.
کارشناسان سیاستگذاری آب معتقدند آنچه در Westlands رخ میدهد میتواند الگویی برای سایر مناطق کشاورزی کالیفرنیا باشد. بر اساس برخی برآوردها، کشاورزان در دره سنخواکین ناچار خواهند شد حداقل نیممیلیون جریب از اراضی خود را از چرخه کشت خارج کنند. این اراضی خشک و آفتابی میتوانند به فرصت جدیدی برای توسعه انرژیهای تجدیدپذیر تبدیل شوند.
پروژه مذکور در شرایطی مطرح میشود که تقاضای برق در کالیفرنیا بهویژه به دلیل توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی و مراکز داده در حال افزایش است. حامیان طرح میگویند این نیروگاه خورشیدی میتواند سریعتر از ساخت نیروگاههای گازی یا هستهای جدید وارد مدار شود و به تقویت امنیت انرژی ایالت کمک کند.
در صورت تحقق کامل این برنامه، دره مرکزی کالیفرنیا که سالها به عنوان قلب کشاورزی آمریکا شناخته میشد، به یکی از مهمترین قطبهای تولید برق خورشیدی جهان نیز تبدیل خواهد شد؛ تحولی که همزمان با بحران آب، ساختار اقتصادی منطقه را بازتعریف میکند.

