اتحادیه اروپا اعلام کرده است در واکنش به تعطیلی بیسابقه واحدهای بازیافت و فشار ناشی از واردات ارزان، قصد دارد با تشدید الزامات اسنادی، ایجاد کدهای گمرکی مجزا و افزایش نظارتها، از صنعت بازیافت پلاستیک در داخل این بلوک حمایت کند.
کمیسیون اروپا از برنامه خود برای اعمال کنترلهای سختگیرانهتر بر واردات پلاستیک خبر داده است؛ اقدامی که با هدف حمایت از صنعت بازیافت اروپا و مقابله با رقابت فزاینده پلاستیکهای ارزانقیمت وارداتی صورت میگیرد. این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده که واحدهای بازیافت پلاستیک در کشورهای مختلف اروپایی به دلیل افزایش شدید هزینههای انرژی و ورود مواد اولیه ارزان از خارج از اتحادیه، با بحران اقتصادی و تعطیلی گسترده مواجه شدهاند.
به گفته کمیسیون اروپا، قوانین جدید شامل الزامات دقیقتر برای ارائه اسناد مربوط به منشأ و ماهیت پلاستیکهای وارداتی خواهد بود و بهویژه بر واردات پلاستیکهای بازیافتی تمرکز دارد. بر اساس گزارش خبرگزاری رویترز، کمیسیون اروپا در سند سیاستی که روز سهشنبه منتشر شده، اعلام کرده است در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ پیشنهاد اصلاحات قانونی را ارائه خواهد کرد که طبق آن، واردکنندگان پلاستیک بازیافتی ملزم به ارائه مدارک دقیقتر و قابل راستیآزمایی خواهند شد.
همچنین ایجاد کدهای گمرکی جداگانه برای پلاستیکهای بکر و پلاستیکهای بازیافتی در دستور کار قرار گرفته تا امکان رصد دقیقتر جریان واردات فراهم شود. یکی از نگرانیهای اصلی بروکسل، به گفته مقامات اروپایی، برچسبگذاری نادرست پلاستیک بکر تولیدشده از سوختهای فسیلی بهعنوان پلاستیک بازیافتی است؛ موضوعی که موجب تضعیف رقابتپذیری تولیدکنندگان اروپایی میشود، زیرا تولید واقعی پلاستیک بازیافتی بهطور معمول هزینهبرتر است.
کمیسیون اروپا در این سند تصریح کرده است که بخش بازیافت با ترکیبی از چالشها مواجه است؛ از جمله هزینههای بالای انرژی، قیمتهای پایین و ناپایدار پلاستیک بکر که به قیمت جهانی نفت وابسته است و همچنین رقابت با واردات پلاستیکهای ارزان که در بسیاری موارد به اشتباه بهعنوان مواد بازیافتی معرفی میشوند. دادههای منتشرشده از سوی انجمن صنعتی Plastics Recyclers Europe نشان میدهد که صنعت بازیافت پلاستیک اروپا در سال ۲۰۲۵ بیش از هر سال دیگری ظرفیت خود را از دست داده و تعطیلی واحدهای تولیدی در کشورهایی مانند هلند ثبت شده است.
بر اساس برنامه اعلامشده، اقدامات جدید اتحادیه اروپا تنها به کنترل اسناد محدود نخواهد بود و شامل انجام ممیزی و بازرسی از تاسیسات بازیافت، حتی در خارج از مرزهای اتحادیه، میشود. همچنین بروکسل قصد دارد حمایت بیشتری از آزمایشگاههای تخصصی به عمل آورد تا امکان بررسی فنی محمولههای وارداتی و اطمینان از تطابق آنها با استانداردهای بازیافت فراهم شود. کمیسیون اروپا اعلام کرده است که در طول سال ۲۰۲۶، یک کارگروه ویژه نظارت بر واردات، روند ورود پلاستیک به اتحادیه را بهصورت مستمر پایش خواهد کرد و در صورت لزوم، بررسی خواهد شد که آیا اقدامات تجاری مکمل، از جمله محدودیتها یا تعرفهها، ضروری است یا خیر.
این تحولات در ادامه سیاستهای قبلی اتحادیه اروپا صورت میگیرد؛ بهطوری که پیشتر، تعرفههای ضددامپینگ بر واردات پلاستیک PET چینی، که عمدتاً در بطریها استفاده میشود، اعمال شده بود، زیرا تحقیقات نشان داد این محصولات با قیمتهایی وارد بازار میشوند که تولیدکنندگان اروپایی را ناچار به فعالیت با زیان میکند. علاوه بر این، ماه گذشته شش کشور عضو اتحادیه اروپا از جمله فرانسه، اسپانیا و هلند از بروکسل خواستند اقدامات قاطعتری علیه واردات پلاستیکهای بازیافتی بیکیفیت که با تخفیفهای سنگین به فروش میرسند، اتخاذ کند.
بهطور جداگانه، کمیسیون اروپا پیشنهادهایی را نیز برای شفافسازی نحوه محاسبه مواد بازیافتی حاصل از بازیافت شیمیایی در چارچوب الزامات اتحادیه برای استفاده از محتوای بازیافتی در محصولات ارائه کرده است؛ اقدامی که میتواند بر آینده بازار پلاستیک و مسیر گذار اروپا به اقتصاد چرخشی تاثیرگذار باشد.
