کمیسیون اروپا اعلام کرد بیش از ۵.۲ میلیارد یورو از محل درآمدهای نظام تجارت انتشار اتحادیه اروپا (ETS) برای پروژههای فناوریهای صفرخالص، تولید هیدروژن پاک و کاهش انتشار گرمای صنعتی سرمایهگذاری میکند؛ تصمیمی که به گفته مقامهای بروکسل، نقطه عطفی برای رهبری تکنولوژیک و رقابتپذیری صنعتی قاره سبز است.
کمیسیون اروپا امروز اعلام کرد که قصد دارد تا سقف ۵.۲ میلیارد یورو (معادل ۶.۱ میلیارد دلار) در سه مسیر اصلی تحول سبز—تکنولوژیهای نتزیرو، تولید هیدروژن پاک و پروژههای کاهش آلایندگی گرمای صنعتی—سرمایهگذاری کند. این سرمایه از محل صندوق نوآوری اتحادیه اروپا و درآمدهای حاصل از نظام تجارت انتشار (EU ETS) تأمین میشود؛ سازوکاری که از سال ۲۰۰۵ با قیمتگذاری کربن، صنایع گازهای گلخانهای شدید مانند برق، پالایشگاهها، فولاد، سیمان، کاغذ، شیمیایی و هوانوردی را کنترل میکند.
۲.۹ میلیارد یورو برای فناوریهای نتزیرو
بزرگترین بخش این بسته مالی، ۲.۹ میلیارد یورو برای فراخوان ۲۰۲۵ فناوریهای نتزیرو است. این بودجه قرار است به پروژههایی اختصاص یابد که فناوریهای نوآورانه، بالغ و با ظرفیت بالا برای کاهش چشمگیر انتشار گازهای گلخانهای ارائه میکنند. معیارهای ارزیابی شامل میزان کاهش انتشار، سطح نوآوری، بلوغ پروژه، قابلیت تکرارپذیری و کارایی هزینه است.
کمیسیون اعلام کرده امسال برای نخستین بار پروژههایی که توسط شرکتهای کوچک و متوسط (SMEs) هدایت شوند امتیاز ویژه دریافت میکنند.
۱.۳ میلیارد یورو برای بانک هیدروژن اروپا
طرح تأمین مالی جدید برای بانک هیدروژن اروپا—سازوکاری که از سال ۲۰۲۳ برای رونق بازار هیدروژن تجدیدپذیر طراحی شده—در مجموع ۱.۳ میلیارد یورو بودجه خواهد داشت؛ رقمی بالاتر از بودجه ۱.۲ میلیارد یورویی سال گذشته.
این فراخوان شامل ۳۰۰ میلیون یورو حمایت هدفمند از پروژههایی است که هیدروژن تولیدی خود را به بخشهای دریایی و هوایی عرضه میکنند. پروژههای منتخب تا ۱۰ سال برای هر تن هیدروژن تولیدی و تأییدشده، پرداخت ثابت (premium) دریافت خواهند کرد.
اولین مزایده تاریخ اروپا برای گرمایش صنعتی بدون کربن – بودجه ۱ میلیارد یورویی
کمیسیون اروپا نخستین مزایده اختصاصی decarbonization گرمایش صنعتی را نیز با بودجه یک میلیارد یورویی آغاز کرده است. براساس اعلام کمیسیون، گرمایش فرایندی ۷۵ درصد از کل انتشار بخش صنعت را تشکیل میدهد و این مزایده مسیر حمایت از فناوریهایی مانند پمپهای حرارتی صنعتی، دیگهای الکتریکی، گرمایش مقاومتی و القایی، انرژی خورشیدی حرارتی، گرمای زمینگرمایی و پروژههای ترکیبی را هموار میکند.
مقامهای اتحادیه اروپا چه میگویند؟
ترسا ریبرا، معاون اجرایی کمیسیون اروپا در حوزه گذار پاک، این سرمایهگذاری را «سرمایهگذاری روی آینده اروپا» توصیف کرد و گفت:
«با هدایت ۵.۲ میلیارد یورو از درآمدهای ETS به فناوریهای صفرخالص، هیدروژن و گرمایش صنعتی پاک، اروپا نهتنها آیندهای سبزتر میسازد بلکه در رهبری فناوری نیز پیشتاز میشود.»
وُپکه هوکسترا، کمیسر آبوهوا و رشد پاک نیز تأکید کرد:
«این بسته جدید، موتور فناوریهای نتزیرو و صنایع سبز اروپا را روشن میکند. این پروژهها ستون فقرات رقابتپذیری، اشتغال و رهبری صنعتی اروپا در مسیر جهانی کربنزدایی خواهند بود.»
چشمانداز کلان و ابعاد اقتصادی
ETS قرار است در بازه ۲۰۲۰ تا ۲۰۳۰ حدود ۴۰ میلیارد یورو درآمد ایجاد کند. تاکنون صندوق نوآوری بیش از ۱۵.۸ میلیارد یورو به بیش از ۲۷۵ پروژه اختصاص داده است. بسته جدید ۵.۲ میلیارد یورویی نشاندهنده سرعتگیری اتحادیه اروپا برای تثبیت موقعیت خود در «رقابت جهانی تکنولوژیهای پاک» است—رقابتی که چین، آمریکا و ژاپن نیز در آن سرمایهگذاریهای سنگینی را آغاز کردهاند.
