دولت بریتانیا اعلام کرد مالیات «حمایت از قیمت کربن» (Carbon Price Support) را از سال ۲۰۲۸ حذف میکند؛ تصمیمی که پس از حذف کامل زغالسنگ از سبد برق و با هدف کاهش فشار هزینه انرژی اتخاذ شده است.
دولت بریتانیا در تازهترین تحول سیاست انرژی خود اعلام کرده است که مالیات «حمایت از قیمت کربن» (Carbon Price Support – سازوکاری برای افزایش هزینه تولید برق از سوختهای فسیلی) را از آوریل ۲۰۲۸ حذف خواهد کرد. این تصمیم، نقطه عطفی در بازتنظیم سیاستهای کربنی این کشور محسوب میشود؛ بهویژه در شرایطی که زغالسنگ بهطور کامل از ترکیب تولید برق حذف شده است.
این مالیات که از سال ۲۰۱۳ اجرا میشد، با افزودن حدود ۱۸ پوند به ازای هر تن انتشار کربن، نقش مهمی در تسریع خروج زغالسنگ از صنعت برق ایفا کرد. اکنون مقامهای بریتانیایی معتقدند این ابزار به هدف خود رسیده و ادامه آن میتواند هزینههای غیرضروری به مصرفکنندگان و صنایع تحمیل کند.
دولت در بیانیهای رسمی اعلام کرد: «حمایت از قیمت کربن مأموریت خود را انجام داده و دیگر متناسب با شرایط فعلی نیست.»
بریتانیا یکی از سریعترین روندهای حذف زغالسنگ را در میان اقتصادهای بزرگ تجربه کرده است. سهم این سوخت که زمانی نزدیک به ۴۰ درصد برق کشور را تأمین میکرد، اکنون به صفر رسیده است. تحلیلگران معتقدند این مالیات نقش کلیدی در این گذار داشته است.
در عین حال، دولت تأکید کرده است که سازوکار «سیستم تجارت انتشار بریتانیا» (UK Emissions Trading System – بازار خرید و فروش مجوز انتشار کربن) همچنان بهعنوان ابزار اصلی کنترل انتشار باقی خواهد ماند. در این سیستم، سقف مشخصی برای انتشار تعیین میشود و شرکتها در صورت عبور از آن باید مجوز خریداری کنند. قیمت این مجوزها در حال حاضر حدود ۴۹ پوند به ازای هر تن است.
حذف این مالیات در شرایطی انجام میشود که نگرانیها درباره افزایش هزینه انرژی در حال افزایش است. پیشبینیها نشان میدهد قبوض انرژی خانوارها ممکن است در ماههای آینده بیش از ۱۳ درصد افزایش یابد. در این میان، تنشهای ژئوپلیتیکی و اختلال در مسیرهای انتقال انرژی نیز به بیثباتی بازار دامن زده است.
در پاسخ به این فشارها، دولت بریتانیا همزمان حمایت از صنایع را نیز گسترش داده است. بر اساس برنامه «رقابتپذیری صنعتی بریتانیا»، تعداد شرکتهای مشمول تخفیف در هزینه برق از ۷ هزار به ۱۰ هزار واحد افزایش مییابد و برخی صنایع میتوانند تا ۲۵ درصد کاهش هزینه انرژی را تجربه کنند.
این اقدام در سطحی گستردهتر، همسو با سیاستهای اتحادیه اروپا ارزیابی میشود. کمیسیون اروپا نیز در حال بررسی کاهش مالیاتهای برق و حمایت بیشتر از خانوارهای آسیبپذیر و صنایع انرژیبر است تا توازن میان اهداف اقلیمی و فشارهای اقتصادی حفظ شود.
کارشناسان معتقدند حذف مالیات مضاعف کربن در بریتانیا نشاندهنده حرکت بهسوی سادهسازی ابزارهای سیاستی و اتکای بیشتر به مکانیزمهای بازارمحور است. با این حال، این تصمیم همزمان چالش مهمی را برجسته میکند: ایجاد تعادل میان اهداف کاهش انتشار و تابآوری اقتصادی.
بریتانیا همچنان بر هدف «برق پاک تا ۲۰۳۰» تأکید دارد و سیاستگذاران معتقدند کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی، بهترین راهکار بلندمدت برای کنترل نوسانات قیمت انرژی است.
