بانک مرکزی اروپا اعلام کرد با پایان برنامه اقلیم و طبیعت ۲۰۲۴–۲۰۲۵، نظارت بر ریسک‌های فیزیکی ناشی از تغییرات اقلیمی و ارزیابی برنامه‌های گذار سبز بانک‌ها را به‌عنوان اولویت‌های جدید سیاست‌گذاری و نظارتی خود تقویت می‌کند.

بانک مرکزی اروپا (ECB) از مجموعه‌ای از اولویت‌های جدید برای تعمیق ادغام ریسک‌های مرتبط با اقلیم و طبیعت در فعالیت‌های خود خبر داد. این نهاد پولی اعلام کرد تمرکز خود را بر ارزیابی برنامه‌های گذار بانک‌ها به اقتصاد سبز و همچنین تحلیل توانمندی آن‌ها برای مواجهه با ریسک‌های فیزیکی فزاینده ناشی از تغییرات اقلیمی افزایش خواهد داد.

این اولویت‌ها پس از پایان «برنامه اقلیم و طبیعت ۲۰۲۴–۲۰۲۵» بانک مرکزی اروپا اعلام شده است؛ نقشه راهی دوساله که در ابتدای سال ۲۰۲۴ با هدف پاسخ به اثرات رو‌به‌افزایش بحران اقلیمی بر اقتصاد و نظام مالی اروپا آغاز شد و بر محورهایی مانند ریسک‌ها و پیامدهای گذار سبز، تشدید ریسک‌های فیزیکی تغییرات اقلیمی و خطرات ناشی از تخریب و زوال طبیعت تمرکز داشت.

بانک مرکزی اروپا در ارزیابی نهایی این برنامه اعلام کرد که طی دو سال گذشته، ریسک‌های اقلیمی و طبیعت‌محور بیش از پیش در هسته فعالیت‌های این نهاد ادغام شده‌اند. از جمله اقدامات انجام‌شده می‌توان به معرفی «عامل اقلیمی» در چارچوب وثایق نظام یوروسیستم، کاهش شدت انتشار کربن در سبد اوراق قرضه شرکتی یوروسیستم، مشارکت در آزمون‌های تنش اقلیمی و تحلیل سناریوها، و تقویت توان بانک‌ها در شناسایی و ارزیابی ریسک‌های اقلیمی و طبیعت‌محور اشاره کرد.

با وجود این پیشرفت‌ها، بانک مرکزی اروپا تأکید کرد که پیامدهای اقتصادی و مالی تغییرات اقلیمی و تخریب طبیعت همچنان در حال تشدید است. به همین دلیل، این نهاد اعلام کرد در مرحله جدید، فعالیت‌های خود را بر سه حوزه اولویت‌دار متمرکز می‌کند: گذار به اقتصاد سبز، مدیریت اثرات فیزیکی فزاینده تغییرات اقلیمی بر اقتصاد و نظام مالی، و ریسک‌های ناشی از تخریب اکوسیستم‌ها و سرمایه طبیعی.

در محور گذار سبز، بانک مرکزی اروپا اعلام کرد که تمرکز اصلی بر ارزیابی برنامه‌های احتیاطی گذار بانک‌ها (Prudential Transition Plans)، تحلیل عمیق‌تر هزینه‌های انرژی و مالی سیاست‌های اقلیمی، و بررسی راه‌های ادغام بیشتر ملاحظات اقلیمی در چارچوب عملیاتی سیاست پولی خواهد بود.

در حوزه ریسک‌های فیزیکی تغییرات اقلیمی، این نهاد قصد دارد تحلیل‌های کلان‌اقتصادی را تقویت کرده، پایش داده‌ها و ریسک‌ها را بهبود بخشد و توانمندی بانک‌ها در مواجهه با پیامدهایی مانند سیلاب‌ها، موج‌های گرما و خشکسالی را به‌طور دقیق‌تری ارزیابی کند. همچنین بانک مرکزی اروپا اعلام کرد بررسی اثرات ریسک‌های مرتبط با طبیعت، به‌ویژه ریسک‌های مرتبط با آب و تخریب اکوسیستم‌ها، در دستور کار پررنگ‌تری قرار خواهد گرفت.

بانک مرکزی اروپا در یادداشت توضیحی همراه با این بیانیه تأکید کرد که در چارچوب مأموریت خود ناگزیر است اثرات تغییرات اقلیمی و تخریب طبیعت را در تمامی وظایفش لحاظ کند. به گفته این نهاد، تغییرات اقلیمی پیامدهای عمیقی برای ثبات قیمت‌ها دارد، زیرا ساختار اقتصادی و پویایی‌های چرخه‌ای اقتصاد و نظام مالی را به‌طور مستقیم تحت تأثیر قرار می‌دهد.