نکات کلیدی:
- سازمان بهداشت جهانی اعلام کرد غذای آلوده هر سال حدود ۸۶۶ میلیون مورد بیماری و ۱.۵ میلیون مرگ در جهان ایجاد میکند.
- کودکان زیر پنج سال با وجود سهم ۹ درصدی از جمعیت جهان، نزدیک به یکسوم بیماریهای منتقله از غذا را تجربه میکنند.
- آلودگیهای شیمیایی، بهویژه آرسنیک معدنی و سرب، عامل ۷۳ درصد مرگهای ناشی از غذای آلوده در سال ۲۰۲۱ بودهاند.
- آفریقا و جنوب شرق آسیا نزدیک به سهچهارم بیماریهای منتقله از غذا و ۶۰ درصد مرگهای جهانی را به خود اختصاص دادهاند.
- سازمان بهداشت جهانی هشدار داد تغییرات اقلیمی و مقاومت ضدمیکروبی، خطر آلودگی غذا و دشواری درمان عفونتها را تشدید میکند.
پایگاه خبری گزارش سبز: دادههای تازه سازمان بهداشت جهانی نشان میدهد غذای آلوده هر سال جان ۱.۵ میلیون نفر را در سراسر جهان میگیرد و حدود ۸۶۶ میلیون مورد بیماری ایجاد میکند؛ بحرانی که بیش از همه کودکان زیر پنج سال و جوامع کمبرخوردار را تهدید میکند.
بر اساس دادههای جدید سازمان بهداشت جهانی که چهارشنبه، سوم ژوئن ۲۰۲۶، در آستانه روز جهانی ایمنی غذا منتشر شد، غذای آلوده سالانه موجب حدود ۸۶۶ میلیون مورد بیماری و ۱.۵ میلیون مرگ در جهان میشود. این آمار، ابعاد کمتر دیدهشده آلودگی غذایی را در سلامت عمومی، توسعه و اقتصادهای شکننده آشکار میکند.
سازمان بهداشت جهانی اعلام کرده است کودکان زیر پنج سال در برابر بیماریهای ناشی از غذای آلوده بهویژه آسیبپذیر هستند. این گروه سنی با وجود آنکه تنها ۹ درصد از جمعیت جهان را تشکیل میدهد، نزدیک به یکسوم کل بیماریهای منتقله از غذا را تجربه میکند؛ بیماریهایی که بسیاری از آنها به شکل اسهال شدید بروز میکنند و میتوانند مرگبار باشند.
ایمنی غذا؛ مسالهای روزمره برای هر خانواده
قرار گرفتن کودکان در معرض مواد شیمیایی مانند سرب و متیلجیوه از طریق غذا میتواند به مغز در حال رشد آسیب بزند و مشکلات عصبی و رشدی مادامالعمر ایجاد کند.
تدروس آدهانوم گبریسوس، مدیرکل WHO، در این باره گفت: «ایمنی غذا یک موضوع انتزاعی نیست؛ هر وعده غذایی، هر خانواده و هر روز را دربر میگیرد. غذای ناایمن همواره یکی از نگرانیهای بزرگ سلامت عمومی بوده است، اما تا امروز تصویر کلیتری از هزینه انسانی و اقتصادی گسترده آن در اختیار نداشتیم. این برآوردهای جدید این وضعیت را تغییر میدهد.»
بر اساس این مطالعه، باکتریها، ویروسها و انگلهای منتقله از غذا عامل بیشتر بیماریها بودهاند و تنها در سال ۲۰۲۱ حدود ۸۶۰ میلیون مورد بیماری ایجاد کردهاند. با این حال، بیشترین سهم مرگهای مرتبط با غذای آلوده به آلودگیهای شیمیایی مربوط بوده است.
نقش مرگبار آلودگیهای شیمیایی
سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد خطرات شیمیایی در سال ۲۰۲۱ عامل ۷۳ درصد مرگهای ناشی از غذای آلوده بودهاند.
در میان این عوامل، آرسنیک معدنی و سرب بیشترین سهم را داشتهاند؛ زیرا مواجهه طولانیمدت با این مواد خطر ابتلا به بیماریهای قلبی و سرطانها را افزایش میدهد. بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت، این دو ماده در مجموع با بیش از یک میلیون مرگ در یک سال مرتبط بودهاند.
غذا میتواند از مسیرهای مختلف آلوده شود؛ از جمله آب ناسالم، جابهجایی و نگهداری نادرست محصولات غذایی، یا ورود سموم به زنجیره غذایی از طریق آلودگی محیطزیست و فعالیتهای صنعتی.
سازمان بهداشت جهانی هشدار داده است زمانی که موادی مانند آرسنیک، سرب یا متیلجیوه وارد زنجیره غذایی میشوند، حذف آنها اغلب دشوار یا حتی غیرممکن است.
بار نابرابر غذای آلوده و ناایمن
بار بیماریهای ناشی از غذای آلوده و ناایمن در جهان به طور برابر توزیع نشده است.
سازمان بهداشت جهانی میگوید آفریقا و جنوب شرق آسیا نزدیک به سهچهارم کل بیماریهای منتقله از غذا و ۶۰ درصد مرگهای جهانی ناشی از این بیماریها را به خود اختصاص دادهاند. کودکان و افرادی که در جوامع کمبرخوردار زندگی میکنند، بیشترین خطر را تجربه میکنند؛ وضعیتی که بازتابدهنده نابرابریهای پایدار در نظامهای غذایی، دسترسی به خدمات سلامت و بهداشت است.
پیامدهای غذای آلوده فقط به سلامت محدود نمیشود و اقتصاد کشورها را نیز تحت تاثیر قرار میدهد.
برآورد سازمان بهداشت جهانی نشان میدهد بیماریهای منتقله از غذا در سال ۲۰۲۱ حدود ۳۱۰ میلیارد دلار زیان ناشی از کاهش بهرهوری ایجاد کردهاند؛ زیانی که به دلیل دوری افراد از کار و فعالیت اقتصادی رخ داده است. با در نظر گرفتن تفاوت هزینه زندگی میان کشورها، این خسارت اقتصادی به حدود ۶۴۷ میلیارد دلار میرسد.
زنگ خطر برای کشورها
یوکی میناتو، مسئول فنی ایمنی غذا در سازمان بهداشت جهانی و نویسنده ارشد مطالعه منتشرشده در نشریه The Lancet Global Health، گفت: «این گزارش یک زنگ خطر است؛ اما در عین حال یک نقشه راه نیز به شمار میرود.»
او افزود: «دادهها نشان میدهد بیماریهای منتقله از غذا نه تنها همچنان پایدار هستند، بلکه تغییرات اقلیمی با افزایش خطر آلودگی و مقاومت ضدمیکروبی با دشوارتر کردن درمان عفونتها، آنها را تشدید میکنند. ما نمیتوانیم به تنهایی با این تهدیدها مقابله کنیم.»
سازمان بهداشت جهانی تاکید کرده است این یافتهها باید به کشورها کمک کند تا مداخلات هدفمندتری طراحی کنند، نظامهای پایش و مراقبت را تقویت کنند و همکاری میان بخشهای سلامت، کشاورزی و محیطزیست را بهبود بخشند.
