شرکت انرژی اکسونموبیل (ExxonMobil) با طرح شکایتی در دادگاه فدرال ایالات متحده، به تصویب و اجرای قوانین جدید ایالت کالیفرنیا در زمینهٔ گزارشدهی اقلیمی اعتراض کرده است. این قوانین، شرکتهای بزرگ فعال در کالیفرنیا را موظف میکنند تا میزان انتشار گازهای گلخانهای در کل زنجیرهٔ ارزش خود و همچنین ریسکهای مالی مرتبط با تغییرات اقلیمی را بهصورت عمومی افشا کنند.
به نقل از سایت خبری esgtoday.com، اکسونموبیل در شکایت خود مدعی شده است که قوانین جدید – که با عناوین SB ۲۵۳ و SB ۲۶۱ شناخته میشوند – «حق آزادی بیان» این شرکت را طبق متمم اول قانون اساسی آمریکا نقض میکنند. این شرکت ادعا کرده است که هدف اصلی کالیفرنیا از تصویب چنین قوانینی، «شرمسار کردن» شرکتهای بزرگ و واداشتن آنها به پذیرش دیدگاههای سیاسی و ایدئولوژیک ایالت دربارهٔ نقش کسبوکارها در تغییرات اقلیمی است.
قوانین SB ۲۵۳ و SB ۲۶۱ در سال ۲۰۲۳ با امضای فرماندار گَوین نیوسام تصویب و از اکتبر ۲۰۲۴ اجرایی شدند. طبق قانون SB ۲۵۳، تمام شرکتهایی که درآمد سالانهٔ بیش از یک میلیارد دلار دارند و در کالیفرنیا فعالیت میکنند، باید هر سال گزارش دقیقی از انتشار گازهای گلخانهای در سه حوزهٔ اصلی ارائه دهند:
انتشار مستقیم از فعالیتهای خود (Scope ۱)، انتشار ناشی از مصرف انرژی (Scope ۲) و انتشار غیرمستقیم در کل زنجیرهٔ ارزش (Scope ۳) که شامل سفرهای کاری، حملونقل، تدارکات، پسماند و مصرف آب میشود.
در کنار آن، قانون SB ۲۶۱ نیز شرکتهایی با درآمد بالای ۵۰۰ میلیون دلار را موظف میکند تا گزارشهایی از ریسکهای مالی مرتبط با اقلیم و برنامههای کاهش و سازگاری با این ریسکها منتشر کنند.
بر اساس برنامهٔ زمانی دولت کالیفرنیا، گزارشدهی مربوط به حوزههای ۱ و ۲ از سال ۲۰۲۶ آغاز خواهد شد و گزارشهای حوزهٔ ۳ از سال ۲۰۲۷. نخستین گزارشهای ریسک اقلیمی نیز باید تا ابتدای سال ۲۰۲۶ منتشر شوند. این قوانین عملاً بخش قابلتوجهی از شرکتهای بزرگ آمریکایی را، فراتر از الزامات فدرال موجود، مشمول الزامات جدید شفافیت اقلیمی میکند. هیئت هوای پاک کالیفرنیا (CARB) نیز فهرستی از حدود چهارهزار شرکت آمریکایی منتشر کرده که باید از این قوانین تبعیت کنند.
اکسونموبیل در شکایت خود مدعی است که این شرکت هماکنون نیز اطلاعات مربوط به انتشار گازهای گلخانهای و ریسکهای اقلیمی را منتشر میکند، اما چارچوب تعیینشده بر اساس پروتکل گازهای گلخانهای (GHG Protocol)، شرکتها را مجبور میکند گزارشهایی ارائه دهند که با اهداف سیاسی ایالت همسو است. به گفتهٔ این شرکت، تمرکز این پروتکل بر میزان مطلق انتشار (و نه شدت انتشار) باعث میشود شرکتهای بزرگتر در مقایسه با کسبوکارهای کوچکتر در موقعیت نامطلوبتری قرار گیرند و درعینحال انتشارهای اجتنابپذیر ناشی از افزایش بهرهوری در نظر گرفته نشود.
در بخش دیگری از شکایت، اکسونموبیل به قانون SB ۲۶۱ اشاره کرده و میگوید این قانون شرکتها را موظف میکند ریسکهای مالی اقلیمی را مطابق با توصیههای کارگروه افشای مالی مرتبط با اقلیم (TCFD) گزارش دهند. این شرکت معتقد است الزامات این قانون از چارچوبهای فدرال فراتر میرود و شرکتها را مجبور میکند تحلیلهایی «فرضی و گمانهزن» دربارهٔ ریسکهای آینده ارائه دهند، درحالیکه حتی امکان خودداری از اظهارنظر دربارهٔ اهداف اقلیمی را نیز از آنها سلب میکند. همچنین، اکسونموبیل مدعی است که این قانون با قانون فدرال بهبود بازارهای اوراق بهادار (NSMIA) در تضاد است، زیرا از شرکتها میخواهد اطلاعاتی فراتر از الزامات فدرال منتشر کنند.
در پایان، اکسونموبیل از دادگاه خواسته است تا قوانین SB ۲۵۳ و SB ۲۶۱ را مغایر با متمم اول قانون اساسی اعلام کرده و اجرای آنها را از سوی دولت ایالت کالیفرنیا متوقف کند. این پرونده در حالی مطرح شده که شکایتهای مشابه از سوی اتاق بازرگانی آمریکا نیز پیشتر بررسی شده و قرار است نتیجهٔ نهایی آن در سال ۲۰۲۶ اعلام شود.
