سازمان ملل متحد با انتشار «گزارش اهداف جهانی جنگلها ۲۰۲۶» اعلام کرد با وجود پیشرفت کشورها در حفاظت و احیای جنگلها، سرعت اقدامات جهانی برای تحقق اهداف توسعه پایدار و مهار جنگلزدایی تا سال ۲۰۳۰ همچنان ناکافی است.
به گزارش گزارش سبز، سازمان ملل متحد ۱۱ مه ۲۰۲۶ همزمان با آغاز بیستویکمین نشست «مجمع جنگلهای سازمان ملل» در نیویورک، تازهترین ارزیابی جهانی از وضعیت جنگلها را منتشر کرد؛ گزارشی که نشان میدهد جهان هنوز با فاصلهای جدی از اهداف تعیینشده برای حفاظت از جنگلها و تحقق توسعه پایدار روبهرو است.
«گزارش اهداف جهانی جنگلها ۲۰۲۶» تازهترین ارزیابی اجرای «برنامه راهبردی جنگلهای سازمان ملل ۲۰۱۷ تا ۲۰۳۰» و شش هدف اصلی جهانی در حوزه جنگلها را ارائه میکند. این گزارش بر پایه گزارشهای داوطلبانه ۴۸ کشور ــ که ۵۱ درصد از مساحت جنگلهای جهان را در اختیار دارند ــ و همچنین دادههای جهانی سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO) تدوین شده است.
بر اساس یافتههای گزارش، مساحت جنگلهای جهان بین سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ بیش از ۴۰ میلیون هکتار کاهش یافته است؛ موضوعی که نگرانیها درباره تداوم جنگلزدایی، تخریب سرزمین و کاهش تابآوری اقلیمی را افزایش داده است.
در این گزارش تأکید شده است که سرمایهگذاری در جنگلها تنها یک اقدام زیستمحیطی نیست، بلکه میتواند همزمان به تقویت امنیت غذایی، بهبود معیشت جوامع محلی، حفظ تنوع زیستی و مقابله با تغییرات اقلیمی کمک کند.
«بیورگ ساندکیار»، معاون دبیرکل هماهنگی سیاستگذاری در اداره امور اقتصادی و اجتماعی سازمان ملل، در اینباره گفت: «جنگلها برای دستیابی به اهداف توسعه پایدار حیاتی هستند؛ از اقدام اقلیمی و حفاظت از تنوع زیستی گرفته تا امنیت غذایی و معیشت پایدار. سرمایهگذاری در جنگلها به معنای سرمایهگذاری در ثبات اقلیمی، اقتصادهای تابآور و رفاه نسلهای کنونی و آینده است.»
گزارش نشان میدهد از مجموع ۲۶ هدف تعیینشده در برنامه جهانی جنگلها، تنها هفت هدف بهطور نسبی محقق شدهاند، ۱۷ هدف در وضعیت تحقق نسبی قرار دارند و دو هدف اصلی، یعنی توقف کاهش جنگلها و ریشهکن کردن فقر شدید در میان جوامع وابسته به جنگل، از مسیر تعیینشده عقب ماندهاند.
در عین حال، برخی روندهای مثبت نیز در گزارش دیده میشود؛ از جمله افزایش مناطق حفاظتشده جنگلی، توسعه برنامههای بلندمدت مدیریت جنگل، تقویت سامانههای پایش و گسترش همکاریهای بینالمللی.
سازمان ملل همچنین هشدار داده است که تغییر کاربری زمین، آتشسوزیهای گسترده، آفات، فعالیتهای غیرقانونی و پیامدهای تغییرات اقلیمی همچنان فشار سنگینی بر جنگلهای جهان وارد میکنند.
«ژولیت بیائو»، مدیر دبیرخانه مجمع جنگلهای سازمان ملل، تأکید کرد: «با نزدیک شدن به سال ۲۰۳۰، چالش اصلی دیگر صرفاً درک اهمیت جنگلها نیست، بلکه اجرای اقدامات در مقیاسی متناسب با بحران کنونی است.»
این گزارش چند محور کلیدی را برای تسریع اقدامات جهانی پیشنهاد میکند؛ از جمله توقف جنگلزدایی، احیای اراضی تخریبشده، گسترش جنگلداری پایدار، تقویت حکمرانی جنگل، کاهش شکاف مالی و توسعه سازوکارهای نوآورانه تأمین مالی.
سازمان ملل در جمعبندی این گزارش تأکید کرده است که تجربه برخی کشورها نشان میدهد در صورت همراهی اراده سیاسی، سرمایهگذاری و مشارکت جوامع محلی، امکان تسریع روند حفاظت و احیای جنگلها وجود دارد؛ اما زمان باقیمانده تا سال ۲۰۳۰ بسیار محدود است و بدون اقدام فوری، دستیابی به اهداف جهانی جنگلها دشوار خواهد بود.
