مروری بر محتوای خبر
افزایش سطح آب دریاها حتی با گرم شدن ۱.۵ درجهای زمین، میتواند منجر به مهاجرت فاجعهبار جمعیتها از مناطق ساحلی شود.
به گزارش گاردین، پژوهشی جدید که در تاریخ ۲۰ مه ۲۰۲۵ در مجله Communications Earth and Environment منتشر شده، نشان میدهد حتی در صورت حفظ گرمایش جهانی در سطح هدفگذاریشده ۱.۵ درجه سانتیگراد، افزایش سطح آب دریاها به سطحی غیرقابل کنترل خواهد رسید و منجر به «مهاجرت فاجعهبار درونسرزمینی» خواهد شد.
دانشمندان هشدار دادهاند که کاهش یخهای قطب شمال و جنوب از دهه ۹۰ میلادی تاکنون چهار برابر شده و اکنون عامل اصلی افزایش سطح آب دریاست. بر اساس این مطالعه، حتی اگر انتشار گازهای گلخانهای بهسرعت کاهش یابد، باز هم تا پایان قرن جاری سطح دریاها با سرعتی معادل یک سانتیمتر در سال افزایش خواهد یافت؛ سرعتی فراتر از توان ساخت دفاعهای ساحلی در اکثر کشورها.
در حال حاضر جهان در مسیر گرمایش ۲.۵ تا ۲.۹ درجهای قرار دارد، که به احتمال زیاد از نقطهعطف فروپاشی صفحات یخی گرینلند و جنوبگان غربی عبور خواهد کرد. این فروپاشی میتواند تا ۱۲ متر افزایش سطح دریا را به همراه داشته باشد.
آمارهای نگرانکننده از تأثیر افزایش سطح دریا
- ۲۳۰ میلیون نفر در مناطق با ارتفاع کمتر از یک متر از سطح فعلی دریا زندگی میکنند.
- ۱ میلیارد نفر نیز در مناطقی با ارتفاع کمتر از ۱۰ متر ساکن هستند.
- تنها ۲۰ سانتیمتر افزایش سطح دریا تا سال ۲۰۵۰ میتواند سالانه دستکم ۱ هزار میلیارد دلار خسارت به ۱۳۶ شهر ساحلی بزرگ جهان وارد کند.
پیامدهای انسانی و اقتصادی
پروفسور «جاناتان بمبر» از دانشگاه بریستول اعلام کرد: «افزایش سطح دریا با سرعت یک سانتیمتر در سال، چالشی عظیم برای تطبیقپذیری انسانهاست. در چنین شرایطی، شاهد مهاجرت گسترده درونسرزمینی در ابعادی خواهیم بود که در تمدن مدرن بیسابقه است.»
همچنین «کریس استوکس» از دانشگاه دورهام، نویسنده اصلی این پژوهش، تأکید کرد: «ما اکنون شاهد تحقق برخی از بدترین سناریوها هستیم. در حال حاضر، با گرم شدن ۱.۲ درجهای زمین، نرخ افزایش سطح دریا به شکلی نگرانکننده در حال شتاب گرفتن است و اگر این روند ادامه یابد، تا پایان قرن جاری کنترلناپذیر خواهد شد.»
آستانهای پایینتر از ۱.۵ درجه
پژوهشگران معتقدند که «حد امن» برای صفحات یخی احتمالاً کمتر از ۱ درجه سانتیگراد است و حداقل ۱ تا ۲ متر افزایش سطح دریا اکنون اجتنابناپذیر به نظر میرسد. در بریتانیا، افزایش یکمتری سطح دریا میتواند مناطق وسیعی از فِنز و هامبرساید را به زیر آب ببرد.
تأکید بر فوریت اقدام اقلیمی
پروفسور «آندریا داتن» از دانشگاه ویسکانسین-مدیسون نیز تأکید کرد: «شواهد زمینشناسی نشان میدهد که در دورههای گرم گذشته، افزایش دمای جهانی به ۱.۵ درجه یا بیشتر منجر به بالا آمدن چندمتری سطح دریاها شده است.»
حتی اگر بشر بتواند با حذف CO2 از جو، دمای زمین را به سطح پیشاصنعتی بازگرداند، به گفته پژوهشگران، صدها تا هزاران سال زمان لازم است تا یخچالهای قطبی بازیابی شوند. این بدان معناست که زمینهایی که به زیر آب میروند، تا آیندهای دور از دسترس باقی خواهند ماند.
نمونهای از اقدام پیشگیرانه، انتقال پایتخت بلیز به داخل کشور در سال ۱۹۷۰ پس از طوفانی ویرانگر بود، اما بزرگترین شهر این کشور هنوز در ساحل قرار دارد و با افزایش تنها یکمتری سطح دریا، به زیر آب خواهد رفت.
کارلوس فولر، نماینده اقلیمی بلیز، گفت: «این یافتهها ضرورت پایبندی به توافق پاریس و حفظ گرمایش جهانی در محدوده ۱.۵ درجه را دوچندان میکند.»
