مروری بر محتوای خبر
نویسنده: اریک رالز | Earth.com | منتشرشده در ۱۳ ژوئن ۲۰۲۵
تا حدود یک دهه پیش، تصور اینکه ذرات ریز میکروپلاستیک در هر لیوان آب لولهکشی خانگی وجود داشته باشند، بیشتر شبیه داستانی علمیتخیلی به نظر میرسید. اما آزمایشهایی در سراسر جهان نشان دادهاند که این ذرات بسیار کوچک — شامل نانوپلاستیک و میکروپلاستیک — بهصورت نامرئی در ظرفهایی که پر میکنیم، معلق هستند.
تأثیر آنها بر سلامت انسان همچنان موضوع بررسیهای جدی علمی است، اما هیچکس نمیخواهد پلاستیک را همراه با شام میل کند.
راهحل ساده و در دسترس: جوشاندن آب
شیمیدانان ژانجون لی و ادی زِنگ به همراه تیمی در گوانگژو، چین، کشف کردند که ترکیب گرما با املاح معدنی موجود در آب سخت میتواند تا ۹۰٪ میکروپلاستیکها را پیش از رسیدن آب به نقطه جوش حذف کند.
فرایند بهظاهر ساده جوشاندن آب که اغلب برای تهیه قهوه یا شیر خشک نوزادان انجام میشود، میتواند سهم زیادی از این آلایندههای نامرئی را حذف کند.
چگونه آب داغ پلاستیک را حذف میکند؟
وقتی آب دارای کلسیم (آب سخت) به دمای جوش میرسد، کلسیم کربنات متبلور شده و فلسهایی سفیدرنگ تولید میکند که همان رسوبات معروف داخل کتری هستند. این فلسها در جریان آب حرکت کرده، به ذرات پلاستیک میچسبند و آنها را در ته ظرف به دام میاندازند.
آزمایشها بر روی سه نوع پلاستیک رایج — پلیاستایرن، پلیاتیلن و پلیپروپیلن — نشان داد که پس از پنج دقیقه جوشاندن و خنک شدن کوتاه، بیش از ۸۰٪ ذرات به دام افتادهاند. این رقم در آبهای دارای حدود ۳۰۰ میلیگرم کلسیم در لیتر (میزان معمول در مناطقی مانند سنآنتونیو یا ایندیاناپولیس) به حدود ۹۰٪ افزایش یافته است.
نقش میزان سختی آب
ترکیب شیمیایی آب در مناطق مختلف بسیار متفاوت است. در آبهای نرم (کمکلسیم)، حذف پلاستیک تنها حدود ۲۵٪ بوده است، اما در آب سخت، وجود کلسیم بیشتر باعث تشکیل رسوبات بیشتر و افزایش نرخ حذف پلاستیک میشود.
حتی باقیمانده ذرات معلق نیز میتوانند با استفاده از فیلتر کاغذی قهوه به راحتی حذف شوند.
مزایای روش پیشنهادی
هزینه اندک
بدون نیاز به برق یا تجهیزات پیشرفته
قابل اجرا در خانههای با منابع محدود
تأیید شواهد با مطالعات میدانی
در سال ۲۰۲۵، بررسیهای آزمایشگاهی روی آبهای بستهبندی و لولهکشی در اروپا، بین ۱۹ تا ۱۱۵۴ ذره پلاستیکی در هر لیتر را نشان دادند. منابع آبی دارای املاح معدنی بیشتر، آلودگی پلاستیکی بالاتری داشتند، که تأیید میکند همین املاح میتوانند برای حذف ذرات استفاده شوند.
توصیههای کاربردی در آشپزخانه
- اگر داخل کتری شما رسوب ایجاد میشود، احتمالاً آب سخت دارید و بیشترین بهره را میبرید.
- آب را پنج دقیقه بجوشانید، بگذارید بخار آن بخوابد، و آرام بریزید؛ رسوبات سفید را ته ظرف باقی بگذارید.
- بهطور منظم کتری را تمیز کنید تا پلاستیکها با رسوبات شسته شوند.
- در مناطق با آب نرم، میتوانید مقدار کمی آهک خوراکی (کلسیم مجاز) اضافه کنید، ولی نباید از حد توصیهشده EPA (۱۲۰ میلیگرم در لیتر) فراتر رود.
محدودیتها و آینده پژوهی
این روش معجزهآسا نیست. دانشمندان همچنان در حال توسعه فیلترهای زیستی و آنزیمهایی برای تجزیه پلاستیک هستند. اما این مطالعه نشان میدهد گاهی یک اقدام ساده و سنتی میتواند پاسخ موقتی مؤثری به یک بحران مدرن باشد.
«آلودگی پلاستیکی یکشبه از بین نمیرود، اما این پژوهش یادآور آن است که گاهی پیشرفت در سادهترین کارها پنهان است.»
متن کامل این پژوهش در مجله Environmental Science and Technology Letters منتشر شده است.
