چشم‌انداز ۲۰۲۶ مالزی با محوریت «پایداری، رشد اقتصادی و توانمندسازی جوامع» طراحی شده تا این کشور را به یکی از پیشگامان گردشگری پایدار در آسیا تبدیل کند. این برنامه با بهره‌گیری از نوآوری، فناوری‌های سبز و توسعه گردشگری اجتماع‌محور، ضمن جذب گردشگران دوستدار محیط‌زیست، به بهبود معیشت جوامع محلی و حفاظت از منابع طبیعی منجر خواهد شد.

در چارچوب چشم‌انداز ۲۰۲۶، مالزی تمرکز ویژه‌ای بر بازآفرینی صنعت گردشگری خود از طریق تلفیق توسعه اقتصادی و حفاظت محیط‌زیست دارد. این طرح ملی با هدف ایجاد تعادل میان رفاه اقتصادی و حفظ تنوع زیستی، از سیاست‌های نوآورانه‌ای برای حمایت از کسب‌وکارهای سبز و آموزش نیروی انسانی بهره می‌برد.
طبق داده‌های رسمی وزارت گردشگری مالزی، صنعت گردشگری و مهمان‌داری یکی از ارکان کلیدی رشد اقتصادی کشور محسوب می‌شود و در سال‌های اخیر سهم قابل‌توجهی در ایجاد اشتغال داشته است. توسعه زیرساخت‌های جدید، افزایش تقاضا برای خدمات حمل‌ونقل، تورهای فرهنگی و اقامتگاه‌های پایدار، به رشد فرصت‌های شغلی در بخش‌های مختلف منجر شده است.

توسعه مهارت و اشتغال پایدار
برای پاسخ به نیازهای در حال تغییر صنعت گردشگری، دولت مالزی همکاری میان دانشگاه‌ها و بخش خصوصی را تقویت کرده است. مؤسسات آموزشی موظف‌اند برنامه‌های خود را با روندهای نوظهور مانند بازاریابی دیجیتال، گردشگری سبز و مدیریت رویدادها همسو کنند. هدف از این سیاست، تربیت نیروی کاری است که علاوه بر مهارت‌های فنی، از توانایی‌های نرم مانند ارتباط مؤثر و مدیریت فرهنگی نیز برخوردار باشند.

پیشگامی در گردشگری پایدار و کاهش ردپای کربن
بر اساس برنامه ملی گردشگری بوم‌گردی (National Ecotourism Plan 2016–۲۰۲۵)، مالزی با ارائه مشوق‌های مالیاتی سبز و گواهی‌نامه‌های محیط‌زیستی، کسب‌وکارها را به رعایت اصول پایداری تشویق می‌کند. طبق نظرسنجی‌های بین‌المللی، حدود ۷۶ درصد گردشگران در انتخاب مقصد سفر خود به معیارهای زیست‌محیطی توجه دارند؛ این امر مالزی را در جایگاه مناسبی برای جذب گردشگران دوستدار طبیعت قرار داده است.
هتل‌ها و اقامتگاه‌های بزرگ کشور اکنون با اجرای برنامه‌های کاهش پسماند، حذف پلاستیک‌های یک‌بارمصرف، استفاده از منابع انرژی تجدیدپذیر و کسب گواهی ESG (محیط‌زیست، اجتماع و حاکمیت شرکتی) از سوی انجمن هتل‌داران مالزی، مسیر پایداری را در صنعت گردشگری هموار کرده‌اند.

گردشگری طبیعت‌محور و حفاظت از تنوع زیستی
طبیعت غنی و بکر مالزی، از غارهای مولو تا جنگل‌های دانوم ولی، نه‌تنها جاذبه‌ای منحصربه‌فرد برای گردشگران است، بلکه بستری برای آموزش حفاظت از محیط‌زیست نیز فراهم می‌کند. دولت با سرمایه‌گذاری در پروژه‌های بوم‌گردی با ارزش افزوده بالا، همزمان به حفظ اکوسیستم‌های حساس و ایجاد درآمد برای جوامع محلی می‌پردازد.
در بسیاری از مناطق، بخشی از درآمد حاصل از ورود گردشگران مستقیماً صرف بازسازی و نگهداری از منابع طبیعی می‌شود؛ الگویی که باعث شده مالزی به‌عنوان نمونه‌ای موفق از «گردشگری همراه با حفاظت» در جنوب شرق آسیا شناخته شود.

توانمندسازی جوامع از طریق بوم‌گردی اجتماع‌محور (CBET)
یکی از محورهای شاخص در برنامه گردشگری پایدار مالزی، توسعه پروژه‌های بوم‌گردی اجتماع‌محور است. طرح گونونگ تبو (Gunung Tebu) در ایالت ترنگانو نمونه‌ای از این موفقیت است که با ایجاد اشتغال در زمینه‌های راهنمایی گردشگری، صنایع‌دستی و خدمات غذایی، بیش از ۳۸۰ هزار رینگیت درآمد برای ساکنان محلی به همراه داشته است.
این مدل از گردشگری به ویژه برای زنان و جوانان فرصت‌های جدیدی فراهم کرده و ضمن حفظ سنت‌ها و میراث فرهنگی، موجب توزیع عادلانه‌تر منافع اقتصادی شده است. جزیره پانگکور نیز نمونه دیگری از تلفیق سنت‌های محلی با گردشگری پایدار است که همزمان منجر به اشتغال‌زایی و صیانت از هویت فرهنگی شده است.

نوآوری و فناوری؛ آینده گردشگری مالزی
پیشرفت‌های فناورانه به سرعت در حال بازتعریف تجربه گردشگران در مالزی است. از هوش مصنوعی (AI) برای ارائه خدمات شخصی‌سازی‌شده و بهبود پاسخ‌گویی به مشتریان گرفته تا واقعیت مجازی (VR) برای بازدید مجازی از مقاصد گردشگری قبل از سفر، فناوری به محور اصلی نوآوری در صنعت گردشگری تبدیل شده است.
دولت مالزی با تمرکز بر دیجیتالی‌سازی خدمات و تقویت زیرساخت‌های هوشمند، می‌کوشد تجربه‌ای منحصربه‌فرد و در عین حال پایدار برای مسافران فراهم کند. ترکیب فناوری با اصول فرهنگی و زیست‌محیطی، چشم‌انداز ۲۰۲۶ را به الگویی الهام‌بخش برای توسعه گردشگری پایدار جهانی بدل کرده است.

جمع‌بندی: مسیر پایدار رشد بلندمدت
چشم‌انداز ۲۰۲۶ مالزی فراتر از یک برنامه اقتصادی است؛ این طرح نقشه راهی برای ایجاد تعادل میان رشد اقتصادی، حفاظت محیط‌زیست و توانمندسازی اجتماعی به شمار می‌رود. با سرمایه‌گذاری در نوآوری، آموزش، حفاظت از منابع طبیعی و توسعه گردشگری اجتماع‌محور، مالزی در مسیر تبدیل‌شدن به یکی از مقاصد پیشرو در گردشگری پایدار جهانی قرار گرفته است.
دولت با اجرای راهبردهای چندبعدی و همکاری میان بخش‌های دولتی و خصوصی، می‌کوشد تا ضمن حفظ میراث طبیعی و فرهنگی، رشد اقتصادی فراگیر و بلندمدت را تضمین کند.