بر اساس برآورد تازه نهاد مشورتی وابسته به وزارت برق هند، ظرفیت برق خورشیدی این کشور در دهه آینده ۴ برابر و ظرفیت بادی آن ۳ برابر خواهد شد؛ تغییری که میتواند سهم زغالسنگ در تولید برق هند را تا سال ۲۰۳۵-۲۰۳۶ به زیر ۵۰ درصد برساند.
گزارش تازهای که روز پنجشنبه ۱۹ مارس ۲۰۲۶ منتشر شد، نشان میدهد هند در حال طراحی یک جهش بزرگ در زیرساخت انرژی پاک خود است. بر اساس این گزارش، ظرفیت برق خورشیدی هند در افق یک دهه آینده ۴ برابر و ظرفیت برق بادی این کشور ۳ برابر خواهد شد. این برآورد در «برنامه ملی کفایت تولید» منتشر شده است؛ سندی که از سوی «سازمان برق مرکزی هند» یا CEA، مخفف Central Electricity Authority، تهیه شده و یکی از مراجع اصلی برنامهریزی بخش برق این کشور به شمار میرود.
مطابق این برآورد، سهم زغالسنگ در سبد اصلی تولید برق هند که اکنون بیش از ۷۰ درصد است، در سال ۲۰۳۵-۲۰۳۶ به ۴۹ درصد کاهش خواهد یافت. در همان بازه، مجموع ظرفیت غیرفسیلی هند به ۷۸۶ گیگاوات میرسد و خورشیدی بهتنهایی ۶۵ درصد این ترکیب پاک را تشکیل خواهد داد.
گزارش همچنین نشان میدهد که فقط خورشید و باد محور این تحول نیستند. ظرفیت هستهای هند در این دوره ۳ برابر شده و به ۲۲ گیگاوات میرسد. ظرفیت برقآبی بزرگ نیز با رشدی ۵۰ درصدی به ۷۷ گیگاوات افزایش مییابد. در کنار آن، ظرفیت نیروگاههای برقآبی تلمبهذخیرهای جهشی بسیار بزرگ خواهد داشت و ۱۳ برابر شده و به ۹۴ گیگاوات میرسد. ظرفیت ذخیرهسازی باتری نیز از ۰.۲۷ گیگاوات کنونی به ۸۰ گیگاوات تا سال ۲۰۳۵-۲۰۳۶ خواهد رسید.
اهمیت این ارقام فقط در رشد انرژیهای تجدیدپذیر نیست، بلکه در تغییر منطق پایداری شبکه برق هند است. رشد سریع خورشیدی و بادی، بدون توسعه همزمان ذخیرهسازها، میتواند به ناپایداری شبکه منجر شود؛ اما افزایش پیشبینیشده در ذخیرهسازی تلمبهای و باتری، نشان میدهد برنامهریزان هندی همزمان به مسئله «انعطافپذیری شبکه» نیز توجه کردهاند. این موضوع برای کشوری با تقاضای برق رو به رشد و وابستگی تاریخی به زغالسنگ، یک تغییر راهبردی به حساب میآید. این برآوردها در شرایطی مطرح میشود که آمارهای رسمی وزارت انرژیهای نو و تجدیدپذیر هند نیز همچنان از رشد ظرفیت انرژی پاک در این کشور خبر میدهند.
در سطح کلان، این مسیر میتواند جایگاه هند را بهعنوان یکی از مهمترین بازارهای جهانی گذار انرژی تقویت کند. با وجود این، تحقق چنین سناریویی به سرمایهگذاری سنگین در شبکه انتقال، ذخیرهسازی، مدیریت بار و تسهیل صدور مجوزها نیاز دارد. به بیان دیگر، هدفگذاری بلندپروازانه هند برای کاهش وزن زغالسنگ، تنها در صورتی به نتیجه میرسد که توسعه ظرفیت نصبشده با توسعه زیرساخت پشتیبان، همگام پیش برود.
