مروری بر محتوای خبر
نویسنده: آندری ایونسکو – Earth.com
موتورهای کوچک و ژنراتورهایی که زمزمه میکنند شاید در سکوت گسترده جنوبگان بیخطر به نظر برسند، اما شواهد جدید نشان میدهد که این صداها به برخی از شکنندهترین پناهگاههای این قاره نیز نفوذ کردهاند.
ضبطهای صوتی نشان میدهد که صدای یک واحد تولید برق در فاصلهای بیش از یک و نیم کیلومتر، سکوت طبیعی جزیره آردلی – یکی از پناهگاههای ویژه پرندگان دریایی و فکها – را میشکند. این کشف، نگرانیهایی را درباره تأثیرات مخرب و مزمن صدای انسانی بر حیاتوحش منطقه به وجود آورده است.
شنیدن صدا در جنوبگان
تیمی بینالمللی از پژوهشگران دانشگاه جمهوری اروگوئه (Udelar) و دانشگاه پومپئو فابرا (UPF) در دو کمپ میدانی تابستانی در سالهای ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳، ردپای صوتی یک ژنراتور انرژی در شبهجزیره شلوغ فیلدز را اندازهگیری کردند.
یکی از ضبطکنندهها در فاصله ۳۰۰ متری از دستگاه قرار داشت و دیگری در جزیره آردلی، درون منطقه حفاظتشده ویژه جنوبگان (ASPA 150).
نمونههای ساعتی ضبطشده نشان داد که صدای فرکانس پایین این ژنراتور، حتی در زمان وزش باد شدید که سایر صداهای دوردست را میپوشاند، درون این منطقه محافظتشده بهوضوح قابل شنیدن بود.
صدای فعالیتهای انسانی
صدای ناشی از فعالیتهای انسانی میتواند ارتباط و تعامل اجتماعی حیوانات را مختل کند؛ عملکردهایی که به شدت به سیگنالهای صوتی وابستهاند.
در کلونیهای پنگوئن و محل تجمع فکها، صداها حامل پیامهایی در خصوص جفتگیری، تغذیه و هشدار هستند. زمانی که صدای یک موتور مکانیکی با این اصوات همپوشانی پیدا میکند، ممکن است یک مادر صدای جوجهاش را نشنود، یا یک پنگوئن بالغ مضطرب لانهاش را بیش از حد ترک کند.
«حیوانات معمولاً در مواجهه با صداهای مزاحم، رفتار طبیعی خود را تغییر میدهند – از جمله نوع و فرکانس صداهای ارتباطی، کارایی در شکار و واکنش به شکارچیان»، به گفتهی مارتین روکامورا، دانشمند دانشگاه UPF و نویسنده همکار این مطالعه. «همچنین ممکن است دچار کاهش شنوایی یا افزایش سطح هورمونهای استرس شوند.»
ایستگاههای تحقیقاتی اطراف فیلدز، از موتورها و وسایل مختلفی مانند ژنراتورها، کامیونها، قایقها و هواپیماها استفاده میکنند تا عملیات علمی و لجستیکی را پیش ببرند.
تا پیش از این، بیشتر پژوهشها درباره آلودگی صوتی در جنوبگان بر تأثیر کشتیها بر نهنگها متمرکز بود، اما محیط صوتی خشکی، مورد بررسی قرار نگرفته بود؛ در حالی که کلونیهای پنگوئن جنتو، چناسترپ و آدلی برای تولید مثل در تابستان کوتاه قطبی، به نشانههای صوتی مشخصی وابستهاند.
فشار صوتی بر پرندگان جزیره آردلی
هر ضبطکننده، در طول شبانهروز، هر ساعت پنج دقیقه صدا ضبط کرد. آنالیز طیفی صداها نشان داد که صدای ژنراتور با الگوی خاص فرکانس پایین خود قابل شناسایی است و میتوان آن را از منابع دیگر مثل هلیکوپتر یا چهارچرخ تمیز داد. سپس این دادهها با اطلاعات باد مقایسه شدند.
پژوهشگران دریافتند که بادهای ساحلی شدید میتوانند بخشی از صدا را تضعیف کنند، اما در دورههایی که هوا آرامتر است، صدا بهطور کامل از روی یخ و برف عبور کرده و بدون مانع به مقصد میرسد. به مرور، صدای ژنراتور به لایهای تقریباً دائم در پسزمینه صداهای موج، بادهای کاتاباتیک و صدای پرندگان بدل میشود.
گرچه جزیره آردلی میزبان چندین گونه نمورال است، تمرکز اصلی پژوهش بر پرندگان دریایی بود. این جزیره حدود ۵ درصد از کل جمعیت پنگوئنهای چناسترپ در جزایر شتلند جنوبی و جمعیت بزرگی از پتریلهای عظیم جنوبی را در خود جای داده است. هر دو گونه برای ارتباط، به صداهای کوتاه و مجزا متکیاند.
صدای پسزمینه ممکن است این صداها را بهطور کامل نپوشاند، اما موجب میشود که پرندگان مجبور شوند بلندتر یا بیشتر صدا کنند که این خود منجر به مصرف انرژی بیشتر و افزایش احتمال رها شدن لانه در برابر شکارچیان یا سرمای شدید میشود.
استرس امروز، تغییر جمعیت فردا؟
مطالعه حاضر، شواهد مستقیمی از تغییر رفتار ارائه نمیدهد، اما نویسندگان هشدار میدهند که قرارگیری مداوم در معرض صدا میتواند تهدیدی واقعی باشد.
صدای مزمن میتواند آلارمها را محو کند، هماهنگی برای تغذیه جوجهها را بر هم بزند و سطح استرس پایه را بالا ببرد. در طول فصلهای متمادی، این فشارهای کوچک ممکن است موفقیت تولید مثل را به زیر سطح جایگزینی نسل برساند.
دانشمندان تأکید میکنند که نظارتهای بیشتر باید سطوح صوتی را به مشاهدات میدانی از فعالیت پرندگان و فکها پیوند دهد. از آنجا که ژنراتور در یکی از شلوغترین مناطق تحقیقاتی جنوبگان قرار دارد، تأثیر صوتی آن میتواند مشابه دهها دستگاه مشابه در سرتاسر قاره باشد.
باد به عنوان متحد طبیعی
گاهی بادهای شدید سطح اقیانوس، صدای ژنراتور را از صخرههای لانهسازی آردلی منحرف میکنند. این سپر طبیعی، راهکارهای عملی برای کاهش صدا را پیشنهاد میدهد: مثلاً قرار دادن ژنراتورها در پشت ارتفاعات یا استفاده از موانع صوتی ساده میتواند بهطور مؤثری نویز را کاهش دهد. حتی استفاده از مدلهای جدیدتر و کمصداتر نیز مفید خواهد بود.
پژوهشگران خواستار توجه فوری به مسئله آلودگی صوتی در اکوسیستمهای جنوبگان هستند و پیشنهاد میدهند که اقدامات مقابلهای در طرحهای مدیریتی مناطق حفاظتشده خاص جنوبگان (ASPA) گنجانده شود.
دستورالعملهای فعلی برای این مناطق، بر محدود کردن تردد، نشت سوخت و گونههای مهاجم تمرکز دارند، اما به سطوح دسیبلها اشارهای نشده است.
گنجاندن پایش مداوم صوتی در بررسیهای محیطزیستی دورهای میتواند نقاط بحرانی را زودتر شناسایی کرده و پیش از آنکه حیاتوحش آسیب ببیند، محل استقرار تجهیزات را بهینهسازی کند.
کاهش صدای غیرضروری در جنوبگان
جنوبگان هیچگاه کاملاً ساکت نخواهد بود – طوفانها، یخلرزهها و کلونیهای طبیعی همواره صدای خود را دارند. اما صدای غیرضروری انسان قابل پیشگیری است.
نصب صداگیر، دور کردن ماشینآلات از مناطق زادآوری، و زمانبندی پروازهای سنگین خارج از دورههای اوج زادآوری، همگی اقداماتی هستند که با فناوری فعلی قابل اجرا هستند.
هر یک از این تنظیمات، به حفظ آرامش صوتی نادر قاره جنوبگان و محافظت از حیواناتی کمک میکند که کل چرخه زندگیشان به شنیدهشدن وابسته است.
تا زمانی که مطالعات جامع، ارتباط صدای ژنراتور با بقای جوجهها را بهصورت علمی اثبات کند، محققان قصد دارند شبکه حسگرهای خود را در سایر جزایر شتلند جنوبی گسترش دهند.
اما شواهد اولیه بیتردید روشناند: حتی در آخرین منطقه بکر زمین، صدای یک موتور میتواند بلندتر از کل یک کلونی پنگوئن باشد. حفاظت از مناظر صوتی جنوبگان، شاید بهاندازه محافظت از یخ و کریل آن حیاتی باشد.
منبع: Earth.com – منتشر شده در ژورنال Ecological Informatics
