نویسنده: کلویی ویلیمنت | تاریخ: ۲۸ مه ۲۰۲۵ | مدت زمان مطالعه: ۷ دقیقه
مروری بر محتوای خبر
چشمانداز سال ۲۰۲۵ آژانس بینالمللی انرژی (IEA) نشان میدهد که فروش خودروهای الکتریکی در سهماهه اول سال، ۳۵٪ افزایش یافته و انتظار میرود تا پایان سال، بیش از ۲۰ میلیون دستگاه به فروش برسد. در حالی که چین پیشتاز بازار است، بازارهای نوظهور نیز با سرعتی چشمگیر در حال پذیرش خودروهای برقی هستند.
بر اساس گزارش شورای بینالمللی حملونقل پاک، خودروهای برقی در اروپا پس از پیمودن حدود ۱۸ هزار کیلومتر، بدهی کربنی خود را جبران میکنند.
با وجود برخی روایتها درباره کاهش سرعت رشد، گذار جهانی به سمت خودروهای الکتریکی همچنان با شتاب در حال پیشرفت است.
گزارش چشمانداز جهانی خودروهای الکتریکی ۲۰۲۵ که توسط آژانس بینالمللی انرژی منتشر شده، تأیید میکند که روند پذیرش خودروهای برقی نهتنها ادامه دارد، بلکه رکوردهای جدیدی را نیز در بازارهای مختلف ثبت کرده است.
شروع رکوردشکنانه برای خودروهای الکتریکی
سهماهه اول سال ۲۰۲۵ با رشد ۳۵ درصدی فروش جهانی خودروهای برقی نسبت به سال قبل آغاز شد.
در سال ۲۰۲۴، بیش از ۱۷ میلیون دستگاه خودرو برقی در سراسر جهان فروخته شد که معادل بیش از ۲۰٪ از کل فروش خودروهای جهان بود.
تنها در سهماهه اول سال جاری، بیش از ۴ میلیون خودرو برقی به فروش رسید که بیش از ۲.۵ میلیون از این تعداد در چین فروخته شده است.
فاتح بیرو، مدیر اجرایی IEA میگوید:
«دادههای ما نشان میدهند که با وجود عدم قطعیتهای زیاد، خودروهای برقی در مسیر رشد قدرتمند خود باقی ماندهاند. فروش این خودروها همچنان رکوردهای جدیدی را ثبت میکند که پیامدهای بزرگی برای صنعت خودروسازی جهانی خواهد داشت.»
او ادامه میدهد:
«امسال انتظار داریم بیش از یکچهارم خودروهای فروختهشده در سراسر جهان برقی باشند و این رشد در بسیاری از اقتصادهای نوظهور نیز در حال شتاب گرفتن است. تا پایان این دهه، پیشبینی میشود بیش از دو پنجم خودروهای فروختهشده برقی باشند، چرا که این خودروها بهطور فزایندهای مقرونبهصرفه میشوند.»
این رشد بیسابقه نشان میدهد که تا پایان سال ۲۰۲۵، بیش از ۲۰ میلیون دستگاه خودروی برقی از نوع تمامبرقی (BEV) و هیبریدی قابل شارژ (PHEV) در سطح جهان به فروش خواهد رسید، که بیش از ۲۵٪ از کل خودروهای فروختهشده را شامل خواهد شد.
وضعیت جهانی پذیرش خودروهای برقی
چین
چین همچنان پیشتاز بازار خودروهای برقی است و انتظار میرود در سال ۲۰۲۵، ۶۰٪ از کل خودروهای جدید فروختهشده در این کشور، برقی باشند.
در سال ۲۰۲۴، تقریباً نیمی از فروش خودرو در چین مربوط به خودروهای برقی بود. بیش از ۱۱ میلیون خودرو برقی در چین به فروش رسید—بیش از مجموع فروش جهانی این خودروها در سال ۲۰۲۲.
در حال حاضر، از هر ۱۰ خودروی در حال تردد در چین، یکی برقی است.
عوامل مختلفی چون مشوقهای دولتی، کاهش قیمت باتری و رقابت شدید داخلی در این موفقیت نقش داشتهاند.
گزارش IEA بیان میکند که چین اکنون بیش از ۷۰٪ از تولید جهانی خودروهای برقی را در اختیار دارد و از توانمندی قوی در تولید و صادرات برخوردار است.
ایالات متحده
رشد بازار خودروهای برقی در ایالات متحده نیز با وجود عدم قطعیتهای سیاسی و تغییرات احتمالی در مشوقهای فدرال، ادامه دارد.
پیشبینی میشود که فروش خودروهای برقی در سال ۲۰۲۵ نزدیک به ۱۰٪ رشد داشته و سهم دو رقمی خود را حفظ کند.
بر اساس این گزارش، مشوقهای ایالتی و تنوع مدلهای موجود به حفظ علاقه مصرفکنندگان کمک کردهاند.
بازارهای نوظهور
در کشورهایی مانند برزیل و تایلند، واردات گسترده خودروهای برقی ارزانقیمت از چین موجب رشد قابلتوجهی شده است.
در بازارهای نوظهور آسیا و آمریکای لاتین، فروش خودروهای برقی در سال ۲۰۲۴ بیش از ۶۰٪ رشد داشت و به حدود ۶۰۰ هزار دستگاه رسید، معادل اندازه بازار اروپا در سال ۲۰۱۹.
در برزیل، فروش خودروهای برقی در سال ۲۰۲۴ بیش از دو برابر شد و در مجموع به ۱۲۵ هزار دستگاه رسید—سهمی بیش از ۶٪ از کل بازار خودرو این کشور.
جنوب شرق آسیا نیز بهعنوان یک بازار نوظهور مطرح شده است. در این منطقه، فروش خودروهای برقی نزدیک به ۵۰٪ رشد کرد و به سهمی ۹٪ از کل فروش خودرو رسید. تایلند و ویتنام سهم فروش بالاتری داشتند.
IEA اعلام کرده که حمایتهای سیاستی قوی و ظرفیت تولید داخلی از عوامل کلیدی رشد در این منطقه هستند. انتظار میرود تا سال ۲۰۳۰، از هر چهار خودروی فروختهشده در منطقه، یکی برقی باشد و وسایل نقلیه دو و سهچرخ تقریباً یکسوم ناوگان را تشکیل دهند.
در آفریقا نیز، فروش خودروهای برقی بیش از دو برابر شده است، عمدتاً بهدلیل رشد در کشورهای مصر و مراکش، هرچند سهم بازار هنوز کمتر از ۱٪ است.
در همه اقتصادهای نوظهور (بهجز چین)، واردات از چین ۷۵٪ از افزایش فروش خودروهای برقی در سال ۲۰۲۴ را به خود اختصاص داده است. در این مناطق، سهم خودروهای برقی از فروش جدید اکنون بین ۵ تا ۱۳ درصد است.
اروپا
در اروپا، فروش خودروهای برقی نسبتا ثابت مانده است، که عمدتاً ناشی از حذف تدریجی یارانههای خرید میباشد.
با این حال، IEA بیان میکند که این قاره همچنان در زمینه زیرساختها و اهداف نظارتی پیشتاز است. خودروهای برقی در حال حاضر ۲۰ تا ۲۵٪ از فروش خودروهای جدید را شامل میشوند.
اهداف جدید کاهش CO₂ از سال ۲۰۲۵ میتواند رشد بازار را دوباره تحریک کند. کشورهایی مانند بریتانیا، نروژ و دانمارک همچنان در سیاستگذاری و حمایت از الکتریکیسازی پیشتاز هستند.
در اروپا، اهداف انتشار CO₂ به افزایش فروش خودروهای بدون آلایندگی تا نزدیک به ۶۰٪ تا سال ۲۰۳۰ کمک میکنند، هرچند این رقم کمی پایینتر از پیشبینیهای سال گذشته است.
فاتح بیرو میگوید:
«بر اساس سیاستهای فعلی، تا سال ۲۰۳۰، تقریباً از هر سه خودروی در حال تردد در چین، یکی برقی خواهد بود، در حالی که این نسبت در ایالات متحده و اتحادیه اروپا حدود یک از پنج خواهد بود. این تحول، پیامدهای عمدهای برای صنعت خودرو و بخش انرژی بههمراه خواهد داشت.»
چالشها و چشمانداز بلندمدت خودروهای الکتریکی
با این حال، این گذار بدون چالش نیست.
قیمت بالای خودروهای برقی یکی از موانع اصلی، بهویژه برای مصرفکنندگان با درآمد پایین است. در اروپا و آمریکا، قیمت BEVها هنوز ۲۰ تا ۳۰٪ بیشتر از مدلهای بنزینی است.
زیرساخت شارژ نیز با وجود رشد، در بسیاری از مناطق—بهویژه در نواحی روستایی یا آپارتمانهایی که امکان نصب شارژر خانگی ندارند—هنوز پاسخگوی تقاضا نیست.
نااطمینانیهای ژئوپلیتیکی مانند تعرفههای واردات از چین، تغییرات سیاستهای تجاری و نوسانات قیمت مواد معدنی نیز تهدیدهایی برای زنجیره تأمین و قیمت مصرفکننده به شمار میروند.
همچنین، مزایای زیستمحیطی خودروهای هیبریدی قابل شارژ (PHEV) در صورتی که بهطور منظم شارژ نشوند، زیر سؤال رفتهاند. IEA میگوید که میزان انتشار واقعی آنها میتواند بسیار بالاتر از مقادیر آزمایشی رسمی باشد.
تا سال ۲۰۳۰، انتظار میرود که گسترش خودروهای برقی موجب کاهش بیش از پنج میلیون بشکه نفت در روز شود، که نیمی از این صرفهجویی فقط از چین حاصل خواهد شد.
