موج شدید گرما، خشکسالی و سیلهای ویرانگر در اروپا طی تابستان امسال، تنها در کوتاهمدت بیش از ۴۳ میلیارد یورو خسارت اقتصادی به همراه داشته است؛ رقمی که طبق برآوردها میتواند تا سال ۲۰۲۹ به ۱۲۶ میلیارد یورو افزایش یابد.
ضربه اقتصادی گسترده در جنوب اروپا
تحلیل جدیدی که توسط اقتصاددانان دانشگاه مانهایم و بانک مرکزی اروپا انجام شده نشان میدهد، خسارات کوتاهمدت برابر با ۰.۲۶ درصد تولید ناخالص داخلی اتحادیه اروپا در سال ۲۰۲۴ بوده است. بیشترین آسیب متوجه کشورهای قبرس، یونان، مالت و بلغارستان بوده که هرکدام بیش از ۱ درصد از «ارزش افزوده ناخالص» (GVA) سالانه خود را از دست دادهاند. پس از آن کشورهای مدیترانهای دیگر از جمله اسپانیا، ایتالیا و پرتغال قرار دارند.
هشدار کارشناسان درباره برآورد محافظهکارانه
اقتصاددانان این مطالعه تأکید کردهاند که این نتایج «محافظهکارانه» است، زیرا خسارات ناشی از آتشسوزیهای بیسابقه جنوب اروپا یا اثرات ترکیبی چندین بحران همزمان در نظر گرفته نشده است.
سهریش عثمان، اقتصاددان دانشگاه مانهایم و نویسنده اصلی، گفت این برآوردهای سریع میتواند به سیاستگذاران کمک کند تا پیش از انتشار دادههای رسمی، حمایتهای هدفمندتری ارائه دهند. او افزود: «هزینههای واقعی تغییرات اقلیمی به مرور و از مسیرهای گوناگون بر زندگی و معیشت اثر میگذارند و فراتر از خسارات اولیه هستند.»
تغییرات اقلیمی و نقش گرمایش جهانی
مطالعات علمی اخیر نشان میدهد تغییرات اقلیمی احتمال بروز شرایط جوی حاد را چندین برابر افزایش داده است؛ بهطور مثال:
- آتشسوزیهای اسپانیا و پرتغال ۴۰ برابر محتملتر شدهاند.
- موج گرمای مرگبار در یونان و ترکیه ۱۰ برابر بیشتر رخ داده است.
- تلفات ناشی از گرمای خردادماه در ۱۲ کلانشهر اروپا سه برابر افزایش یافته است.
خسارات فراتر از داراییهای تخریبشده
برخلاف پژوهشهایی که فقط به خسارات مستقیم مانند نابودی داراییها یا زیان بیمهای توجه دارند، این مطالعه نشان میدهد اثرات زنجیرهای از جمله کاهش ساعات کاری کارگران ساختمانی در گرما یا اختلال در حملونقل ریلی پس از سیل نیز باید لحاظ شوند.
استفان هلاگات، اقتصاددان ارشد اقلیم در بانک جهانی، با استقبال از این رویکرد گفت: «پیام اصلی روشن است؛ اثرات غیرمستقیم میتوانند به همان اندازه یا حتی بیشتر از تخریب مستقیم زیانآور باشند.»
هزینههای پنهان و زنجیره تأمین
گرت بیجنز، اقتصاددان بانک ملی بلژیک نیز هشدار داد که اختلال در زنجیره تأمین یکی از مهمترین «هزینههای پنهان» است. او به پژوهش خود درباره سیل بلژیک در سال ۲۰۲۱ اشاره کرد که نشان داد فروش شرکتهای تولیدی حتی در مناطق دوردست بهشدت کاهش یافت، اگر تأمینکنندگان اصلی آنها در مناطق آسیبدیده مستقر بودند. به گفته او، نادیده گرفتن این اثرات میتواند برآورد خسارات را تا ۳۰ درصد کمتر از واقعیت نشان دهد.
جمعبندی
پیام اصلی این گزارش روشن است: هوای افراطی تابستانی در اروپا تنها یک بحران گذرا نیست، بلکه ردپایی عمیق و ماندگار بر اقتصاد بر جای میگذارد. در حالی که خسارات مستقیم قابل مشاهدهاند، اثرات غیرمستقیم همچون کاهش بهرهوری، اختلال در زنجیرههای تأمین و آسیبهای اجتماعی نیز به همان اندازه تهدیدکنندهاند.
منبع: The Guardian
