نمایندگان پارلمان اروپا به توافقی برای محدود کردن دامنه قوانین گزارشگری پایداری و دقتسنجی شرکتی رسیدند
نمایندگان پارلمان اروپا پس از مذاکرات فشرده، به توافقی درباره موضع پارلمان در قبال طرح «Omnibus I» کمیسیون اروپا دست یافتند که بر اساس آن، دامنه قوانین گزارشگری پایداری شرکتی (CSRD) و دقتسنجی زنجیره تأمین (CSDDD) بهطور قابلتوجهی محدود میشود. این تصمیم، گامی مهم در راستای کاهش بار اداری شرکتها و افزایش رقابتپذیری اقتصادی اتحادیه اروپا تلقی میشود، اما نگرانیهایی درباره تضعیف استانداردهای زیستمحیطی و اجتماعی برانگیخته است.
به گزارش پایگاه خبری گزارش سبز، این توافق که روز ۹ اکتبر ۲۰۲۵ اعلام شد، بخشی از ابتکار «Omnibus I» کمیسیون اروپا است که در فوریه سال جاری میلادی با هدف سادهسازی مقررات و تقویت رقابت اقتصادی شرکتهای اروپایی ارائه شد. در این طرح، اصلاحاتی گسترده بر روی چهار چارچوب اصلی از جمله دستورالعمل گزارشگری پایداری شرکتی (CSRD)، دستورالعمل دقتسنجی پایداری شرکتی (CSDDD)، مقررات طبقهبندی سبز (EU Taxonomy) و مکانیسم تعدیل مرزی کربن (CBAM) پیشنهاد شده است.
مطابق با توافق جدید، دامنه اجرای دستورالعمل CSRD محدود به شرکتهایی با بیش از ۱۰۰۰ کارمند و گردش مالی بالاتر از ۴۵۰ میلیون یورو خواهد شد. این تغییر به معنای خروج بیش از ۸۰ درصد شرکتهای متوسط اروپایی از الزامات گزارشگری پایداری است.
در عین حال، دستورالعمل CSDDD نیز مشمول کاهش چشمگیر دامنه خواهد بود و تنها شرکتهایی با بیش از ۵۰۰۰ کارمند و گردش مالی بالاتر از ۱.۵ میلیارد یورو را در بر میگیرد. علاوه بر این، رویکرد جدید این قانون از حالت «مبتنی بر نهاد» (entity-based) به «مبتنی بر ریسک» (risk-based) تغییر خواهد کرد؛ بدین معنا که شرکتها صرفاً در قبال زنجیرههای تأمین پرریسکتر ملزم به بررسی و مدیریت اثرات منفی زیستمحیطی و حقوق بشری هستند.
این توافق پس از اختلافات شدید میان جناحهای سیاسی پارلمان حاصل شد. احزاب چپگرا خواهان کاهش کمتر در دامنه قوانین بودند، در حالی که احزاب راستگرای افراطی خواهان لغو کامل دو دستورالعمل CSRD و CSDDD بودند. «یورگن واربورن» (Jörgen Warborn)، گزارشگر این طرح از حزب مردم اروپا (EPP) که بزرگترین فراکسیون پارلمان محسوب میشود، پیشتر پیشنهاد افزایش آستانه قوانین به ۳۰۰۰ کارمند را مطرح کرده بود.
در نهایت، پس از تهدید حزب مردم اروپا مبنی بر ائتلاف با جناح راست افراطی، احزاب چپ و میانه با طرح «مصالحهای» جدید همراه شدند. در این طرح، ضمن حفظ آستانه ۱۰۰۰ کارمند برای CSRD، شرط گردش مالی نیز اضافه شد و در مقابل، دامنه CSDDD بهطور چشمگیری محدود گردید.
پیشنویس نهایی این توافق قرار است هفته آینده در کمیته امور حقوقی پارلمان اروپا به رأی گذاشته شود و سپس در جلسه عمومی پارلمان در اواخر ماه جاری میلادی مورد بررسی نهایی قرار گیرد. گفتنی است که بسیاری از مفاد توافق جدید، از جمله رویکرد مبتنی بر ریسک و آستانههای تعیینشده، با موضع شورای اتحادیه اروپا همراستا است و احتمال تصویب آن در مراحل نهایی افزایش یافته است.
نگرانی از تضعیف استانداردهای زیستمحیطی و حقوق بشری
منتقدان میگویند که این تغییرات ممکن است باعث تضعیف قابلتوجه در نظارت بر عملکرد زیستمحیطی و اجتماعی شرکتهای اروپایی شود و پیامدهایی برای تعهدات قاره سبز نسبت به اهداف توسعه پایدار و توافق پاریس داشته باشد. در مقابل، حامیان این مصوبه استدلال میکنند که تمرکز قوانین بر شرکتهای بزرگتر، کارآمدی بیشتری در اجرای واقعی الزامات پایداری ایجاد میکند.
