نکات کلیدی خبر
- نوسانات دمایی سامانه النینو–نوسان جنوبی در چهار دهه اخیر ۳۶.۵ درصد بیشتر از دوره پیشاصنعتی بوده است.
- این نوسانات در مقایسه با قرن بیستم نیز ۱۶.۲ درصد افزایش یافتهاند.
- پژوهشگران برای بازسازی دمای اقیانوس در هزار سال گذشته، ۲۹ نمونه مرجان گالاپاگوس را بررسی کردند.
- سوابق مرجانی پیوسته نیست و انتساب کامل این روند به گرمایش انسانی همچنان محل بحث است.
مطالعهای تازه نشان میدهد نوسانات دمایی مرتبط با النینو در شرق اقیانوس آرام طی چهار دهه اخیر به سطحی رسیده که در سوابق هزارساله مرجانهای گالاپاگوس سابقه نداشته است؛ یافتهای که از احتمال تشدید این پدیده طبیعی بر اثر گرمایش جهانی حکایت دارد.
به گزارش پایگاه خبری گزارش سبز، پژوهشگران در مطالعهای که ۲۷ اوت در مجله علمی «Science» منتشر شد، با بررسی مرجانهای زنده و فسیلی جزایر گالاپاگوس، تغییرات دمای سطح اقیانوس را در حدود هزار سال گذشته بازسازی کردند.
نتایج نشان داد نوسان دمای سطح آب مرتبط با سامانه «النینو–نوسان جنوبی» یا ENSO در دوره معاصر، ۳۶.۵ درصد بیشتر از دوره پیشاصنعتی و ۱۶.۲ درصد بیشتر از قرن بیستم بوده است. دامنه عدم قطعیت این دو برآورد بهترتیب حدود ۸ و ۱۰ درصد گزارش شده است.
مرجانها؛ آرشیو طبیعی دمای اقیانوس
گروه پژوهشی به سرپرستی جولیا کول، دیرینهاقلیمشناس دانشگاه میشیگان، ۲۹ نمونه مرجان گالاپاگوس را بررسی کرد. نسبت استرانسیم به کلسیم و ایزوتوپهای اکسیژن موجود در اسکلت مرجانها، اطلاعاتی از دمای آب در زمان رشد آنها ارائه میدهد و سن نمونهها نیز با اندازهگیری اورانیوم و توریم تعیین شده است.
موقعیت گالاپاگوس در شرق استوایی اقیانوس آرام اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا این منطقه در مرکز شکلگیری النینو قرار گرفته و تغییرات دمایی آن را مستقیمتر از بسیاری از نقاط دیگر ثبت میکند. پژوهشگران دریافتند افزایش نوسانات اخیر عمدتاً از وقوع النینوهای گرمتر و شدیدتر ناشی شده است.
النینو مرحله گرم سامانه ENSO است و میتواند الگوی بارش و دما را در مناطق مختلف جهان تغییر دهد. تشدید این پدیده با افزایش خطر خشکسالی، سیل، آتشسوزی، کاهش تولید محصولات کشاورزی و آسیب به اکوسیستمهای دریایی همراه است.
عدد ۳۶.۵ درصد چه معنایی دارد؟
این رقم به معنای آن نیست که تکتک رخدادهای النینو دقیقاً ۳۶.۵ درصد قویتر شدهاند. شاخص مورد بررسی، دامنه نوسانات دمایی کل سامانه ENSO در هر دو جهت گرم و سرد است؛ هرچند تحلیل پژوهشگران نشان میدهد بخش عمده افزایش مشاهدهشده از النینوهای شدیدتر ناشی شده است.
نتایج مطالعه همچنین نشان میدهد رابطه گرمایش جهانی و النینو ممکن است دوطرفه باشد: النینو بهطور موقت دمای متوسط جهان را افزایش میدهد و در مقابل، گرمترشدن زمین نیز میتواند زمینه را برای نوسانات شدیدتر این سامانه فراهم کند.
نتیجهای مهم، اما نه قطعی
با وجود اهمیت یافتهها، سوابق مرجانی تمام هزار سال گذشته را بهصورت پیوسته پوشش نمیدهند و میان برخی نمونهها فاصله زمانی وجود دارد. افزون بر این، شماری از دانشمندان معتقدند شدت افزایش ثبتشده در مرجانها با بخشی از دادههای جدید دمای سطح آب گالاپاگوس همخوانی کامل ندارد. به همین دلیل، انتساب تمام این روند به گرمایش ناشی از فعالیتهای انسانی هنوز قطعی نیست.
با این حال، کیم کاب، اقلیمشناس دانشگاه براون که در این پژوهش مشارکت نداشته، نتایج آن را بخش مهمی از شواهد علمی درباره تأثیر افزایش دمای جهان بر النینو ارزیابی کرده است.
