نکات کلیدی:
- موج گرمای ۱۸ ژوئن تا اول ژوئیه، احتمالاً جان دستکم ۱۴ هزار نفر را در شش کشور اروپایی گرفته است.
- آلمان با حدود ۶۸۰۰ مرگ مازاد، بیشترین تلفات ثبتشده را داشته است.
- دادههای «یورومومو» از ثبت ۱۰ هزار و ۶۵۰ مرگ مازاد تنها در یک هفته در ۲۷ کشور اروپایی حکایت دارد.
- دانشمندان میگویند وقوع چنین دماهای بیسابقهای بدون تغییرات اقلیمی ناشی از فعالیتهای انسانی تقریباً ناممکن بود.
- سالمندان بیشترین آسیب را دیدهاند، اما صدها قربانی در فرانسه و بلژیک کمتر از ۶۵ سال داشتهاند.
به گزارش پایگاه خبری گزارش سبز، موج گرمای بیسابقه ژوئن ۲۰۲۶ در اروپای غربی، بر اساس دادههای اولیه رسمی و برآوردهای پژوهشگران، ممکن است جان دستکم ۱۴ هزار نفر را گرفته باشد؛ آماری که این رویداد را در ردیف مرگبارترین فجایع اقلیمی اروپا قرار میدهد.
تحلیل پولیتیکو از دادههای مرگومیر در شش کشور که بیشترین آسیب را از موج گرما دیدهاند، نشان میدهد هزاران نفر در فاصله ۱۸ ژوئن تا اول ژوئیه جان خود را از دست دادهاند. این موج گرما رکورد دما را در چندین کشور شکست و دمای هوا در برخی مناطق از ۴۰ درجه سانتیگراد عبور کرد.
دانشمندان اعلام کردهاند که وقوع چنین دماهای شدیدی بدون تغییرات اقلیمی ناشی از فعالیتهای انسانی و سوزاندن سوختهای فسیلی، عملاً ناممکن بود.
برآوردهای بررسیشده شامل حدود ۲۰۰۰ مرگ مازاد در فرانسه، ۱۷۴۰ مورد در بلژیک، ۶۸۰۰ مورد در آلمان و ۴۸۰ مورد در هلند است. افزون بر این، ۸۱۰ مورد مرگ مرتبط با گرما در اسپانیا و حدود ۲۲۰۰ مرگ ناشی از گرما در بریتانیا گزارش شده است.
ثبت بیش از ۱۰ هزار مرگ مازاد در یک هفته
مجموعه داده جداگانهای که روز دوشنبه از سوی «یورومومو» منتشر شد، نشان میدهد ۲۷ کشور عضو این سامانه فقط در فاصله ۲۲ تا ۲۸ ژوئن، ۱۰ هزار و ۶۵۰ مرگ مازاد ثبت کردهاند. یورومومو یک سامانه پایش مرگومیر است که با حمایت مرکز اروپایی پیشگیری و کنترل بیماریها و سازمان جهانی بهداشت فعالیت میکند.
این آمار همچنان مقدماتی است و با تکمیل اطلاعات کشورهای عضو ممکن است تغییر کند.
«مرگ مازاد» به افزایش تعداد مرگها در مقایسه با میانگین مورد انتظار گفته میشود. اگرچه این شاخص تمامی علل مرگ را در بر میگیرد، برای ارزیابی سریع پیامدهای موجهای گرما کاربرد دارد. محاسبه دقیق مرگهای ناشی از گرما دشوار و زمانبر است؛ زیرا دمای بالا فقط از طریق گرمازدگی موجب مرگ نمیشود، بلکه میتواند بیماریهای زمینهای را نیز تشدید کند.
لاسه اسکافته وسترگارد، پزشک ارشد مؤسسه «استاتنس سروم» دانمارک که میزبان سامانه یورومومو است، درباره این یافتهها گفت: «بسیار محتمل است که این آمار عمدتاً با گرما مرتبط باشد.»
او در گفتوگو با پولیتیکو افزود: «در حال حاضر، هیچ توضیح روشن دیگری یا تهدید بهداشتی عمومی در اروپا وجود ندارد که بتواند چنین افزایشی را توضیح دهد. این ارقام از نظر بزرگی واقعاً غیرمعمول هستند.»
دادههای یورومومو جزئیات تفکیکشده هر کشور را ارائه نمیکند، اما این سامانه اعلام کرده است که مرگومیر مازاد در اواخر ژوئن، بهویژه در فرانسه و بلژیک، بسیار بالا بوده است.
فرانسه؛ افزایش ۶۳ درصدی مرگومیر در پاریس
در فرانسه که دمای هوا از ۴۰ درجه سانتیگراد عبور کرد، سازمان بهداشت عمومی این کشور اعلام کرد در فاصله ۲۲ تا ۲۸ ژوئن، ۲۰۲۵ مرگ مازاد ثبت شده است. این رقم در مقایسه با هفته قبل، افزایش ۲۹ درصدی را نشان میدهد.
بیشتر این مرگها در میان افراد ۴۵ ساله و بالاتر رخ داده است. منطقه ایلدوفرانس که پاریس را نیز در بر میگیرد، با ثبت ۶۱۹ مرگ مازاد، افزایش ۶۲.۸ درصدی مرگومیر را تجربه کرد.
سازمان بهداشت عمومی فرانسه هشدار داده است که حتی این رقم نیز ممکن است کمتر از میزان واقعی باشد.
بلژیک؛ مرگبارترین موج گرما از سال ۲۰۰۰
مؤسسه بهداشت عمومی «سینسانو» در بلژیک اعلام کرد در فاصله ۱۸ ژوئن تا اول ژوئیه، ۱۷۴۷ مرگ مازاد در این کشور ثبت شده است.
منطقه فرانسویزبان والونیا بیشترین آسیب را متحمل شد. این منطقه ۹۱۹ مرگ اضافی را ثبت کرد که معادل افزایش ۷۶ درصدی مرگومیر بود.
اگرچه سالمندان بیش از سایر گروهها در معرض خطر مرگ در جریان موجهای گرما قرار دارند، سینسانو اعلام کرد ۲۸۰ مورد از مرگهای مازاد مربوط به افراد کمتر از ۶۵ سال بوده است. این مؤسسه موج گرمای اخیر را مرگبارترین موج گرمای بلژیک از زمان آغاز ثبت دادهها در سال ۲۰۰۰ توصیف کرد.
آلمان؛ ۶۸۰۰ مرگ مازاد در هفت روز
بر اساس گزارش اداره آمار آلمان، این کشور در فاصله ۲۲ تا ۲۸ ژوئن، حدود ۶۸۰۰ مرگ مازاد ثبت کرده است؛ رقمی که آلمان را در صدر کشورهای آسیبدیده قرار میدهد.
مؤسسه رابرت کخ، نهاد اصلی بهداشت عمومی آلمان، مدلی نیز برای برآورد مرگومیر ناشی از گرما طراحی کرده است. این مؤسسه هفته گذشته تخمین زد که از ابتدای سال ۲۰۲۶ تاکنون، حدود ۵۱۰۰ مرگ در آلمان را میتوان به دمای بالا نسبت داد.
بخش عمده این مرگها در جریان موج گرمای ژوئن رخ داده است. مؤسسه رابرت کخ نیز احتمال داده که آمار واقعی بیشتر از برآورد اولیه باشد.
اسپانیا؛ نقش دسترسی گستردهتر به سیستمهای سرمایشی
سامانه پایش مؤسسه بهداشت کارلوس سوم، یک نهاد ملی پژوهشی در اسپانیا، اعلام کرد از ۱۸ تا ۳۰ ژوئن، ۸۱۲ مرگ مازاد در این کشور مستقیماً به عوامل مرتبط با گرما نسبت داده شده است.
اسپانیا نیز دمایی استثنایی را تجربه کرد و دمای هوا در بعضی مناطق به میزان قابلتوجهی از ۴۰ درجه سانتیگراد فراتر رفت. با این حال، سهم بیشتری از خانههای اسپانیا به سیستم تهویه مطبوع دسترسی دارند.
حدود ۴۰ درصد خانههای اسپانیا به سیستم سرمایشی مجهز هستند؛ در حالی که میانگین دسترسی به تهویه مطبوع در سراسر اروپا حدود ۲۰ درصد برآورد میشود.
هلند؛ بیشترین قربانیان در میان سالمندان
مؤسسه ملی بهداشت عمومی هلند در فاصله ۲۲ تا ۲۸ ژوئن، ۴۸۰ مرگ مازاد ثبت کرد. این مؤسسه هشدار داد که تصویر کامل از پیامدهای موج گرما، پس از انتشار دادههای تکمیلی در هفتههای آینده مشخص خواهد شد.
بر اساس اطلاعات اولیه، بیشتر جانباختگان در هلند بیش از ۸۰ سال داشتهاند.
بریتانیا؛ سهم ۴۲ درصدی تغییرات اقلیمی
دانشمندان روز دوشنبه اعلام کردند که بر اساس برآوردهای آنان، در فاصله ۱۸ تا ۲۸ ژوئن حدود ۲۲۰۰ نفر در انگلستان و ولز بر اثر عوامل مرتبط با گرما جان باختهاند.
پژوهشگران همچنین تخمین زدهاند که در مجموع ماههای مه و ژوئن، حدود ۲۷۰۰ نفر به دلیل دمای بالا جان خود را از دست دادهاند. پژوهشگران کالج سلطنتی لندن، اداره هواشناسی بریتانیا و دانشکده بهداشت و پزشکی گرمسیری لندن در تهیه این برآورد مشارکت داشتهاند.
محاسبات این گروه نشان میدهد ۴۲ درصد از مرگهای ثبتشده را میتوان به افزایش دمای ناشی از تغییرات اقلیمی نسبت داد.
اد میلیبند، وزیر انرژی بریتانیا، در واکنش به این یافتهها گفت: «این موجهای گرمای رکوردشکن بار دیگر نشان میدهند که بحران اقلیمی تهدیدی مربوط به آینده نیست.»
آمارهای اولیه موج گرمای ژوئن نشان میدهد تغییرات اقلیمی در اروپا دیگر فقط با افزایش دما یا شکستن رکوردهای هواشناسی سنجیده نمیشود؛ بلکه مستقیماً به بحرانی برای سلامت عمومی، زیرساختهای شهری و تابآوری اجتماعی تبدیل شده است.
