نکات کلیدی:
- چین هدفگذاری کرده است تا سال ۲۰۳۰ سهم انرژی غیرفسیلی در تولید برق این کشور به ۵۰ درصد برسد.
- بر اساس برنامه جدید، مصرف زغال سنگ و نفت چین باید تا سال ۲۰۳۰ به نقطه اوج برسد.
- منتقدان میگویند اهداف اعلامشده با توجه به سرعت فعلی توسعه انرژی پاک در چین، بلندپروازانه نیست.
- چین در سال ۲۰۲۴ نزدیک به ۳۰ درصد انتشار گازهای گلخانهای جهان را به خود اختصاص داده است.
- برنامه جدید همچنین هدف ۳۰۰ گیگاوات ظرفیت ذخیرهسازی انرژی جدید را دنبال میکند.
به گزارش پایگاه خبری گزارش سبز، چین در قالب برنامه پنجساله جدید انرژی خود اعلام کرد قصد دارد تا سال ۲۰۳۰، انرژی غیرفسیلی را به منبع اصلی تولید برق این کشور تبدیل کند؛ بهگونهای که نیمی از کل برق تولیدی چین از منابع غیر وابسته به سوختهای فسیلی تأمین شود.
کمیسیون ملی توسعه و اصلاحات چین و اداره ملی انرژی این کشور مجموعهای از اهداف تازه را برای نظام انرژی چین اعلام کردهاند. بر اساس این برنامه، سهم انرژی غیرفسیلی در تولید برق باید تا سال ۲۰۳۰ به ۵۰ درصد برسد و مصرف زغال سنگ و نفت نیز تا همان سال به نقطه اوج خود برسد.
این برنامه از یک سو نقش گستردهتری برای انرژی پاک در ترکیب برق چین در نظر گرفته است، اما از سوی دیگر با انتقاد گروههای محیط زیستی و نهادهای فعال در حوزه گذار انرژی روبهرو شده است. منتقدان میگویند اهداف جدید با توجه به ظرفیت فعلی و سرعت توسعه انرژیهای پاک در چین، چندان بلندپروازانه نیست.
انتقاد از سطح بلندپروازی برنامه جدید
لائوری میلیویرتا، همبنیانگذار مرکز تحقیقات انرژی و هوای پاک، با اشاره به اینکه سهم انرژی غیرفسیلی در تولید برق چین در سال ۲۰۲۵ هماکنون به ۴۲.۳ درصد رسیده بود، هشدار داد که حتی با هدف ۵۰ درصدی برای سال ۲۰۳۰، تولید برق فسیلی همچنان میتواند افزایش قابلتوجهی داشته باشد؛ بهویژه اگر کل تولید برق سالانه تنها با نرخ ۵ درصد رشد کند.
او در واکنش به این برنامه گفت: «برنامه پنجساله تازه چین برای بخش انرژی، نکته هیجانانگیز زیادی ندارد. برای آنکه گذار انرژی چین در مسیر درست باقی بماند، این اهداف باید با فاصله زیادی پشت سر گذاشته شوند یا سطح بلندپروازی از بالا افزایش پیدا کند.»
چین بیش از هر کشور دیگری در جهان گاز گلخانهای منتشر میکند. این کشور در سال ۲۰۲۴ نزدیک به ۳۰ درصد از کل انتشار گازهای گلخانهای جهان را به خود اختصاص داد؛ رقمی که بیش از دو برابر سهم ایالات متحده بهعنوان دومین منتشرکننده بزرگ گازهای گلخانهای است.
با وجود رشد سریع انرژیهای تجدیدپذیر، زغال سنگ همچنان بزرگترین سهم را در ترکیب انرژی چین دارد و بیش از نیمی از مصرف انرژی این کشور را تشکیل میدهد.
اهداف جدید در ادامه برنامههای محتاطانه اقلیمی
برنامه جدید پس از آن منتشر شده است که چین در اوایل سال جاری نیز مجموعهای از اهداف مرتبط با اقلیم و گذار انرژی را اعلام کرده بود. آن اهداف نیز از نگاه برخی تحلیلگران، در مقایسه با روند پیشرفت قبلی چین در کاهش انتشار و توسعه انرژی پاک، محتاطانه ارزیابی شدند.
در برنامه تازه، چند هدف دیگر برای سال ۲۰۳۰ نیز تعیین شده است. از جمله اینکه انرژی غیرفسیلی باید ۲۵ درصد از کل مصرف انرژی چین را تشکیل دهد. همچنین سهم انرژی بادی و خورشیدی باید به بیش از ۵۰ درصد از کل ظرفیت نصبشده تولید برق در این کشور برسد.
با این حال، میلیویرتا تأکید کرده است که تحقق هدف مربوط به انرژی بادی و خورشیدی به ساخت حدود ۱۷۰ گیگاوات ظرفیت جدید در سال نیاز دارد؛ در حالی که چین تنها در سال ۲۰۲۵ حدود ۴۳۰ گیگاوات ظرفیت جدید به این بخش اضافه کرده بود. از این منظر، هدف تعیینشده کمتر از توان بالفعل چین در توسعه انرژیهای تجدیدپذیر ارزیابی میشود.
هدفگذاری برای برقرسانی و ذخیرهسازی انرژی
با وجود انتقادها، برخی بخشهای برنامه جدید چین بلندپروازانهتر ارزیابی شدهاند. یکی از این موارد، هدف افزایش سهم برق در مصرف نهایی انرژی است. چین قصد دارد تا سال ۲۰۳۰، سهم برق در مصرف نهایی انرژی را به ۳۵ درصد برساند؛ در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۵ حدود ۳۰ درصد بوده است.
هدف دیگر، اضافه شدن ۳۰۰ گیگاوات ظرفیت جدید ذخیرهسازی انرژی است. توسعه ذخیرهسازی انرژی برای مدیریت نوسان تولید برق از منابع تجدیدپذیر مانند خورشید و باد اهمیت زیادی دارد و میتواند به پایداری شبکه برق چین کمک کند.
با این حال، منتقدان معتقدند مجموع اهداف اعلامشده در برنامه جدید، کمتر از سطحی است که چین برای تحقق تعهدات موجود خود به آن نیاز دارد. به گفته میلیویرتا، اهداف این برنامه «به طور کلی ضعیفتر از کاری است که کشور برای رسیدن به اهداف فعلی خود در هر صورت باید انجام دهد.»
